گروه اقتصادی: گزارش حاضر هفتمین گزارش وزارت امورخارجه است که در اجرای تبصره یک قانون «اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» مصوب 21/7/1394 مجلس شورای اسلامی تهیه شده و به کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی تقدیم میگردد.[1] این گزارش در سه بخش الف) موانع و چالشها؛ ب) آخرین تحولات در حوزه رفع تحریمها؛ و ج) آخرین تحولات در حوزه فعالیتهای هستهای، به تحولات مرتبط با اجرای برجام در دوره سه ماهه 26 تیر لغایت 26 مهر 1396 میپردازد.
به گزارش بولتن نیوز، مهمترین تحول در رابطه با برجام طی سه ماه اخیر و در سطح کلان، خودداری رئیس جمهور آمریکا از تائید پایبندی جمهوری اسلامی ایران به مفاد برجام میباشد که در تاریخ 21 مهر 1396، علیرغم گزارشهای مکرر آژانس بینالمللی انرژی اتمی مبنی بر اجرای کامل تعهدات برجامی از سوی ایران، صورت گرفت. تائید یا عدم تائید پایبندی ایران به برجام از سوی رئیس جمهور آمریکا یک موضوع داخلی آمریکا است اما میتواند بر ادامه اجرای تعهدات آن کشور طبق برجام و اثربخشی نظام رفع تحریمهای برجام تاثیر تعیین کننده داشته باشد. آقای ترامپ که از پیش از انتخاب به ریاست جمهوری مخالفت شدید خود با برجام را آشکار کرده بود، طی 9 ماه گذشته به دلیل مبانی و ساختارهای برجام، رویکرد حکیمانه جمهوری اسلامی ایران، و عدم همراهی بینالمللی با وی، قادر به فسخ یکجانبه این تفاهم نشد و نهایتا تصمیم گرفت با استفاده از یک سازوکار داخلی و عدم تایید پایبندی ایران به برجام، تصمیمگیری در مورد خروج از برجام و بازگشت تحریمهای آمریکا را به کنگره محول نماید. در مورد نحوه رفتار کنگره احتمالاتی وجود دارد که هیچ کدام قطعیت ندارد، اما احتمال بازگرداندن تحریمهای هستهای توسط کنگره که به معنای نقض فاحش برجام از سوی این کشور خواهد بود، یکی از احتمالات است.