شاید این تعریف که حقوق شهروندی و حقوق بشر هدیهای از جانب پروردگار یکتا به انسانهاست و هیچ کس نمیتواند افراد را از این حق طبیعی خود محروم سازد و تفاوت در نوع نژاد، جنس، زبان و… تأثیری در کیفیت و کمیت این حقوق ندارد و همه افراد علیرغم تفاوتهای ذاتی و اکتسابی آنها از این حقوق برخوردارند؛ بهترین تعریف برای این مقوله باشد.
قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران وظیفه احیای حقوق افراد جامعه را برعهده قوه قضائیه قرارداده است؛ چرا که دستگاه قضایی با جان، مال، ناموس و آبروی انسانها مواجه است؛ بنابراین حفظ حقوق شهروندان و احترام به آزادیهای مشروع آنها ارتباط مستقیمی با اقدامات قضایی خواهد داشت. بر همین اساس، دبیر خانه هیئت حقوق شهروندی در قوه قضائیه تشکیل شد.
محسن محدّث، دبیر هیئت حقوق شهروندی قوه قضائیه درباره چرایی تشکیل این دبیرخانه میگوید: اگر همکاران قضایی، انتظامی و مأموران زندانها از آموزش کافی برخوردار شوند، هیچ گونه نقض حقوق شهروندی اتفاق نمیافتد و یا به حداقل میرسد.