
صدای منتقدان چگونه خاموش شد؟
سقوط نقد کتاب در عصر هوش مصنوعی
با فروپاشی بخشهای کتاب در رسانههای امریکا و ظهور هوش مصنوعی، چشمانداز نقد ادبی در حال دگرگونی است. دوایت گارنر، منتقد نیویورک تایمز، روایت میکند که این خاموشی تدریجی چه معنایی برای ادبیات دارد.
سرویس بینالملل خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به نقل از نیویورک تایمز: در سال ۱۹۸۱، دونالد بارتلم در داستان کوتاه چالش (Challenge) پیشگویی عجیبی کرد؛ رباتهای ژاپنی نقدنویس با دقتی ماشینی منتقدان انسانی را از میدان به در میکردند. یکی از این دستگاهها، مدل ۵۰۰ ناکامیچی، قادر بود کتابی را در هفت ثانیه تحلیل کند، نشانهای از آیندهای که در آن نقد ادبی به الگوریتم سپرده میشود. بارتلم با طنزی گزنده نویسندگان و نشریات ادبی امریکا را به سخره گرفت، از جمله تایمز لیترری ساپلمنت و پابلیشرز ویکلی، و پیشبینی کرد پایان نقد انسانی نزدیک است.
امروز، بیش از چهار دهه بعد، پیشگویی او به واقعیت نزدیک شده است. خاموشی نقد کتاب در امریکا چنان گسترده است که به گفته گارنر، «انگار زنبورها ناپدید شدهاند.» روزگاری تقریباً هر روزنامه محلی، منتقدی داشت که دربارهٔ کتابها مینوشت؛ هفتهنامهها بخشهای پرشور و بحثبرانگیز داشتند، و نشریاتی چون تایم و نیوزویک جدیترین منتقدان را در کنار خود میدیدند. اکنون همه اینها از میان رفتهاند و با تعطیلی بخش بوک ورلد در واشنگتن پست، یکی از آخرین قلعههای نقد کتاب نیز سقوط کرده است.
