موضوع “اقتصاد ایران و جهان در گذر زمان” در این نوشتار به وقایع تاریخی سومین روز آذر ماه اختصاص دارد که به طور مستقیم و غیر مستقیم اقتصاد ایران و جهان را متاثر کرده است.
۳ آذر ۱۳۰۱، معلمان و کارکنان مدرسه دارالفنون به علت عقب افتادن هفت ماهه حقوق، استعفای دسته جمعی خود را به وزارت معارف اعلام کردند.
۳ آذر ۱۳۰۵، دولت ایران خروج عتیقه جات، کتب خطی، مسکوکات و اشیای قدیمی را بدون کسب مجوز از سوی وزارتخانههای خزانه داری و معارف، ممنوع اعلام کرد.
۳ آذر ۱۳۴۰، کارخانه ریسندگی و بافندگی فخر ایران در هشتگرد کرج شروع به کار کرد. این کارخانه متعلق به حاج محمد نمازی بود که تمام ابزارآلات و ماشینهای آن را از ژاپن خریده بود.
۳ آذر ۱۳۴۳، بهای بنزین و نفت وعوارض مشروبات غیرالکلی و صنعتی و عوارض مسافرت به خارج طبق لوایح تقدیمی نخست وزیر به مجلس به شرح زیر افزایش یافت: بهای بنزین از ۵ به ۱۰ ریال، نفت سفید از ۵/۲ به ۵/۳ ریال افزایش یافت. قیمت هزار لیتر نفت کوره ۷۵۰ ریال تعیین شد. اتومبیلهای گازوئیلی در تهران ماهی ۴ هزار ریال و در شهرستانها هزار و پانصد ریال باید عوارض بپردازند. از هر مسافری که عازم خارج از کشور است هم باید ۱۰ هزار ریال عوارض اخذ شود. نخست وزیر در این باره گفت: با این لوایح درآمد دولت سالی هفتاد میلیون تومان افزایش مییابد. همچنین در این روز، نرخ کرایه تاکسی در تهران افزایش یافت. بسیاری از مردم به دلیل افزایش قیمت بنزین از ماشینهای شخصی خود استفاده نکردند.