حورا نژادصداقت- رشتی دوزی، از موزههای معتبر جهان تا خانههای اشراف قاجار، این هنر نمادی از زیبایی و اصالت گیلانی است که همچنان به دست هنرمندان گیلانی زنده نگاه داشته شده است.
رشتی دوزی، از اوج صادرات تا شکوه در موزههای جهان
در دوران صفویه، ابریشمکشی و صادرات ابریشم گیلان به اروپا به اوج خود رسید و هنرهایی همچون رشتی دوزی رونق فراوانی یافت. شهر رشت در دوره شاه عباس دوم، کریمخان زند و آغا محمدخان قاجار به دلیل تجارت ابریشم شهرتی جهانی داشت و کاروانهای متعددی از هند، بخارا، ترکیه و سایر کشورها برای خرید ابریشم به این شهر میآمدند و آن را به بنادر دریای مدیترانه و خلیج فارس منتقل میکردند.
اما در اواخر دوره قاجار، کاهش بازار صنعت ابریشم گیلان، رشتی دوزی را نیز تحت تأثیر قرار داد و کارگاههای بزرگ به کارگاههای خانگی تبدیل شدند و این هنر دیگر در بازارهای عمومی چندان دیده نشد و هنرمندان نیز به دلیل هزینههای بالای ابریشم، به سفارش اشراف و تولید اشیای لوکس برای خانههای اعیانی مشغول شدند.
رشتی دوزی، ثبت ملی و بینالمللی
رشتی دوزی بهعنوان میراث ناملموس ملی در سال ۱۳۹۰ ثبت شد و در سال ۱۳۹۹، شهر رشت بهعنوان شهر ملی رشتی دوزی معرفی شد. همچنین این هنر موفق به دریافت نشان مهر اصالت یونسکو شده و تمبر آن نیز در سالهای ۹۶ و ۱۴۰۲ به چاپ رسیده است.
رشتی دوزی، چشمانداز آینده
با توجه به ظرفیتهای بالای شهر رشت و نیاز به پویایی بیشتر، توسعه و اشتغال پایدار در حوزه رشتی دوزی مستلزم ایجاد زیرساختهای مناسب، خلاقیت هنرمندان، شناخت نیاز مشتریان و بهروزرسانی تولیدات است. این اقدامات میتوانند ضامن آیندهای روشن برای این هنر اصیل گیلانی باشند.