
به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری دانشجو، روزنامه فرانسوی لوموند در مقالهای به وضعیت مبهم و آشفته فضای سیاسی فرانسه در آستانه انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۷ پرداخته و نوشته است احزاب راست، میانه و چپ میانه هنوز نتوانستهاند بر سر معرفی نامزدی قدرتمند برای رقابت با مارین لوپن و ژانلوک ملانشون به توافق برسند.
حدود ۱۶۰ روز پیش از دور نخست انتخابات ریاستجمهوری فرانسه در سال ۲۰۲۷، هنوز مه ابهام از فضای سیاسی این کشور کنار نرفته است. این انتخابات با تناقضی قابلتوجه همراه است: رئیسجمهور کنونی امکان نامزدی برای یک دوره دیگر را ندارد و در عین حال، رقابت برای ورود به کاخ الیزه هیچگاه تا این اندازه باز و غیرقابل پیشبینی نبوده است. با این حال، فضای سیاسی فرانسه همچنان در بنبستی گرفتار شده که پایان روشنی برای آن دیده نمیشود.
در انتخابات گذشته، پاییز سال پیش از رأیگیری برای روشنشدن چهرههای اصلی رقابت کافی بود.
در سال ۲۰۰۷، رقابت میان نیکولا سارکوزی و سگولن رویال مشخص شد؛ پس از آنکه رویال در سال ۲۰۰۶ در انتخابات مقدماتی حزب سوسیالیست پیروز شد.
در سال ۲۰۱۲ نیز اگرچه سارکوزی هنوز رسماً نامزدی خود را اعلام نکرده بود، هیچکس درباره قصد او برای شرکت در انتخابات تردید نداشت. در همین حال، فرانسوا اولاند پس از انتخاب بهعنوان نامزد سوسیالیستها در سال ۲۰۱۱، کارزار انتخاباتی خود را آغاز کرده بود.
حتی ۱۰ سال پیش نیز پاییز به ساماندهی فضای انتخاباتی سال ۲۰۱۷ کمک کرد. امانوئل مکرون در ۱۶ نوامبر ۲۰۱۶ نامزدی خود را اعلام کرد، فرانسوا فیون در ۲۷ همان ماه بهعنوان نامزد راست محافظهکار انتخاب شد و اولاند نیز در اول دسامبر اعلام کرد که برای دوره دوم نامزد نخواهد شد.
اگرچه کارزار انتخاباتی بعداً با اتفاقات غیرمنتظرهای، از جمله رسواییهای مربوط به فیون و کنارهگیری فرانسوا بایرو، سیاستمدار میانهرو، به نفع مکرون همراه شد، اما مسیر اصلی رقابت از همان ابتدا روشن بود.
اما این بار، معادله سیاسی همچنان در برابر تمام احتمالات باز است.
بهجز حزب راست افراطی «اجتماع ملی» و جنبش چپ رادیکال «فرانسه تسلیمناپذیر» که بهعنوان دو ماشین انتخاباتی قدرتمند و بهسختی متوقفشدنی، جایگاه خود را تثبیت کردهاند، فضای سیاسی فرانسه به باتلاقی مهآلود شباهت دارد؛ وضعیتی که حتی نامزدها نیز نمیتوانند راه روشنی برای خروج از آن پیدا کنند.
رافائل گلوکسمان که پس از پیروزی در انتخابات مقدماتی چپ میانه در ماه گذشته، در نظرسنجیها با افزایش محبوبیت روبهرو شده بود، نتوانست این روند صعودی را حفظ کند.
در جناح راست و میانه نیز با افزایش بیسابقه تعداد نامزدها، آشفتگی حاکم است. با این حال، هیچیک از نامزدها، حتی ادوار فیلیپ که پیشتر بهعنوان گزینه پیشتاز شناخته میشد، نتوانسته است جایگاه خود را بهعنوان نامزدی با برتری آشکار تثبیت کند.
هنوز این پرسش بیپاسخ مانده است که چه کسی میتواند مانع رویارویی ژانلوک ملانشون، رهبر جنبش «فرانسه تسلیمناپذیر»، و مارین لوپن، رهبر حزب «اجتماع ملی»، در دور دوم انتخابات شود؛ سناریویی که نظرسنجیها آن را محتمل میدانند.
این وضعیت در حالی ادامه دارد که هیچ توافقی درباره سازوکار انتخاب یک نامزد واحد از سوی جریانهای میانهرو و راست شکل نگرفته است.
چند روز پیش، ۶۶ نماینده از دو حزب میانهروی «رنسانس» و «جنبش دموکراتیک» نامهای سرگشاده را امضا کردند که روزنامه «لا تریبون دیمانش» آن را منتشر کرد. امضاکنندگان در این نامه خواستار برگزاری انتخابات مقدماتی مشترک میان «دموکراتها و جمهوریخواهان» شدند.
اما ادوار فیلیپ با این پیشنهاد مخالف است و درباره محدوده سیاسی و فکری احزابی که باید در چنین انتخاباتی شرکت کنند نیز توافقی وجود ندارد.
این ابهام، در کنار نگرانی رأیدهندگان میانهرویی که مخالف رویارویی دو نامزد رادیکال هستند، موج گستردهای از گمانهزنیها را به راه انداخته است.
یکی از سناریوهای مطرحشده، احتمال کنارهگیری زودهنگام کریستین لاگارد از ریاست بانک مرکزی اروپا پیش از پایان دوره مأموریتش در فوریه آینده است. همین احتمال باعث شده برخی سیاستمداران و استراتژیستهای اردوگاه میانهرو، او را نامزدی بالقوه برای نجات وضعیت موجود تصور کنند؛ هرچند لاگارد تاکنون هیچ اظهارنظری در این زمینه نکرده است.
همچنین تدی رینر، قهرمان پنجباره المپیک در رشته جودو، اخیراً نامزدی خود را برای ریاستجمهوری اعلام کرده و وعده داده است با شعار وحدت و دور از تقسیمبندی سنتی راست و چپ وارد رقابت شود.
افول غریزه سیاسی
بحران تنها به نبود شخصیتی محدود نمیشود که بتواند نماینده گزینه میانهروها باشد.
[11/11/2026 10:00 PM] Fatemeh: نامزدهای جریان میانه همچنین در برقراری ارتباط با جامعه فرانسه، ارائه ایدههای جدید و تدوین طرح سیاسی متناسب با نگرانیهای اصلی مردم این کشور ناتوان هستند.
ژاک شیراک در سال ۱۹۹۵ با طرح موضوع «شکاف اجتماعی» توانست فرمولی سیاسی پیدا کند که پیروزی او را در انتخابات رقم زد.
در سال ۲۰۰۷ نیز نیکولا سارکوزی با شعار «بیشتر کار کن تا بیشتر درآمد داشته باشی»، توانست خواستههای بخش گستردهای از جامعه فرانسه را شناسایی و به آنها پاسخ دهد.
فرانسوا اولاند نیز در سال ۲۰۱۲ با شعار «تغییر، همین حالا»، وعده آغاز دورانی تازه را داد و از موج نارضایتی عمومی نسبت به سارکوزی بهره برد.
اما این بار، به نظر میرسد نامزدهای احزاب سنتی که سالها در قدرت بودهاند، با وجود فرصت طولانی برای آمادهسازی، فاقد غریزه راهبردی لازم هستند.
بریس تانتوریه، معاون مدیرکل مؤسسه نظرسنجی «ایپسوس»، معتقد است اردوگاهی که خود را نماینده مسئولیتپذیری سیاسی معرفی میکند، پس از ۱۰ سال حضور در قدرت و مواجهه با کسری عظیم بودجه عمومی، بهشدت فرسوده شده است. او همچنین به نبود چهرههای برجسته و رهبران سیاسی شاخص در این اردوگاه اشاره میکند.
فضای سیاسی مسموم و نگرانکننده نیز بر پیچیدگی اوضاع افزوده است؛ بهویژه در شرایطی که دوران مکرونیسم به پایان خود نزدیک میشود، احزاب سیاسی تضعیف شدهاند و بحرانهای بودجهای ادامه دارند.
این وضعیت بر فضای عمومی و بحثهای سیاسی پرتنش و قطبیشده تأثیر گذاشته است؛ فضایی که در بستر رسانهای پراکنده جریان دارد و جنبشهای اجتماعی نیز که از خشم و ناامیدی مردم تغذیه میکنند، نتوانستهاند به روشنترشدن گزینههای سیاسی کمک کنند.
در اینجا تناقض دیگری آشکار میشود: اعتراضات خیابانی تنها چند ماه پیش از یک رقابت بزرگ دموکراتیک در حال افزایش است؛ انتخاباتی که قرار است فرصتی برای رقابت میان ایدهها و طرحهای سیاسی باشد.
گویی بخشی از مردم فرانسه دیگر باور ندارند که صندوقهای رأی قادر به حل مشکلاتشان باشند.
پس از ۱۰ سال ریاستجمهوری مکرون که به چندپارهتر شدن فضای سیاسی، تضعیف مرزهای میان جریانهای سیاسی و تعمیق سردرگمی و بیجهتی انجامید، به نظر میرسد فرانسه به پایان یک چرخه کامل نهادی رسیده است.
حتی زمان برگزاری انتخابات نیز به موضوع بحث تبدیل شده و به معضلی قانون اساسی بدل شده است؛ بهویژه با توجه به نگرانیها درباره اینکه برگزاری دور دوم انتخابات بلافاصله پس از روز کارگر، در اول ماه مه سال آینده، ممکن است تنشهای شدیدی ایجاد کند.
چه کسی ویژگیهای لازم برای ریاستجمهوری را دارد؟
آغاز زودهنگام کارزار انتخاباتی به تقویت احساس رکود سیاسی کمک کرده است.
از اواخر ماه اوت گذشته، اتحادیه کارفرمایان فرانسه موسوم به «مدف» مناظرهای میان نامزدها برگزار کرد؛ آن هم پیش از آنکه حتی فهرست نهایی رقابتکنندگان مشخص شود.
فرانسوا اولاند، رئیسجمهور پیشین فرانسه، معتقد است این شتابزدگی باعث شده احساس شود رقابت مقدماتی که ماهها به طول انجامیده، عملاً هیچ نتیجهای نداشته است؛ نه جایگاه نامزدها مشخص شده و نه برنامههای سیاسی روشنی شکل گرفتهاند.
اولاند بر این باور است که کارزار واقعی انتخابات هنوز آغاز نشده و مواضع رهبران سیاسی، جامعه مدنی و رأیدهندگان با آغاز سال ۲۰۲۷ تغییر خواهد کرد.
او معتقد است شایستگی نامزد برای تصدی ریاستجمهوری، توانایی او برای تجسم اقتدار و جایگاه این منصب و قابلیت مواجهه با چالشهای جدی پیش روی کشور، به معیار تعیینکنندهای برای بازآرایی رقابت تبدیل خواهد شد؛ رقابتی که خود او نیز قصد دارد در آن مشارکت کند.
دومینیک دو ویلپن، نخستوزیر پیشین فرانسه، نیز به تحولی مشابه امید بسته است. ژانلویی بورلو نیز در تلاش است تصویر خود را بهعنوان شخصیتی فراگیر تثبیت کند که در صورت شکست تلاشها برای توافق بر سر نامزدهای کنونی، بتواند گزینهای جایگزین باشد؛ چراکه هنوز تکلیف رقابت مشخص نشده است.
بهتازگی لوران ووکیه، نماینده محافظهکار حزب «جمهوریخواهان»، خواستار توقف آنچه «قتلعام سیاسی» توصیف کرد، شده و از انتخاب نامزدی واحد برای جریان راست و میانه پیش از کریسمس به هر روش ممکن حمایت کرده است.
او پیشنهاد کرده است این توافق از طریق انتخابات مقدماتی، مناظرههای تلویزیونی یا حتی نشست غیرعلنی برای دستیابی به توافق انجام شود و تأکید کرده است که در شرایط کنونی، هر روشی که به نتیجه منجر شود، قابل قبول است.
برخی دیگر نیز پیشنهاد برگزاری یک نظرسنجی گسترده را برای شناسایی نامزدی مطرح کردهاند که بیشترین توان رقابت را دارد.
امانوئل مکرون نیز خواستار تشکیل ائتلافی شده است که از رافائل گلوکسمان تا داوید لیسنار، شهردار راستگرای شهر کن، را دربر بگیرد.
ژیل ساواری، نماینده پیشین حزب سوسیالیست، هشدار میدهد که «رقابت مقدماتی وارد مرحلهای بسیار تاریک و خطرناک شده است که به سود رویارویی میان ملانشون و لوپن تمام میشود».
با این حال، او این نتیجه را اجتنابناپذیر نمیداند؛ زیرا به گفته او، «شمار بسیار زیادی از مردم فرانسه از این سناریو هراس دارند».
در ایالات متحده، رأیدهندگان در انتخابات میاندورهای کنگره، دونالد ترامپ را مجازات کردند؛ پس از آنکه ناآرامیها و شکافهای سیاسی آنها را خسته کرده بود. این نتیجه نشانهای از تمایل مردم برای بازگرداندن سطحی از ثبات و زندگی سیاسی عادی به شمار میرفت.
آیا پاییز آشفته سیاسی فرانسه نیز با ابهام و قطبیسازی خود، رأیدهندگان را خسته خواهد کرد و آنها را به سمت انتخابهایی متفاوت سوق خواهد داد که معادله رقابت را از نو ترسیم کند؟
مارک فسنوا، رئیس فراکسیون حزب میانهروی «جنبش دموکراتیک» در مجلس ملی فرانسه، در وبلاگ خود نوشته است:
«اعتدال در جهان امروز ما، گزینه واقعی انقلابی و رادیکال است؛ چه تناقض شگفتانگیزی!»
با این حال، صرفنظر از تحولات آینده، هنوز تصویر واقعی رقابت انتخابات ریاستجمهوری فرانسه روشن نشده است.
