احساس تحقیر ملی در ایران مدرن طی حداقل یک قرن گذشته، صرفاً یک پدیده عاطفی یا فرهنگی نبوده؛ بر اساس نظر بسیاری از پژوهشگران، این احساس یکی از ریشههای اصلی انقلاب ۱۳۵۷ نیز بود.
به گزارش سرویس بین الملل تابناک، اندیشکده آمریکایی استیمسون در مقالهای به بررسی ناکام ماندن اهداف رژیم صهیونیستی از جنگ با ایران پرداخته که در ادامه آمده است.
برای کشوری مانند ایران که تاریخ مدرن آن مملو از اشغال نظامی مکرر، تغییر نظام با حمایت خارجی، تهدیدهای ارضی از سوی همسایگان و فرسایش حاکمیت سیاسی است، هر رویدادی که این زخمهای تاریخی را دوباره باز کند، میتواند پیامدهای جدی برای امنیت منطقهای و جهانی داشته باشد.
این خاطرات، منبعی انفجاری از رنجش جمعی را تشکیل میدهند که اگر تحریک شود، میتواند بی ثباتیهای گستردهای را شعله ور کند. در چنین سناریویی، پیامدها ممکن است به مراتب فاجعه بارتر از آنچه در سالهای اخیر در غزه یا سوریه رخ داده، باشد.
حالا که آتش بس موقتی پس از ۱۲ روز درگیری بین اسرائیل و ایران و همچنین آمریکا و ایران برقرار شده، ضروری است که سیاستگذاران درک کنند که برای ایران، امنیت ملی صرفاً در چارچوب نظامی یا استراتژیک تعریف نمیشود. بلکه عمیقاً با حافظه جمعی تحقیر ناشی از تاریخ طولانی مداخله خارجی و خیانتِ تلقی شده گره خورده است.
میتوان استدلاله را به سمت واکنشهای رادیکال سوق داده است. تسخیر سفارت آمریکا در آبان ۱۳۵۸، تا حدی واکنشی به ضربه روانی کودتای ۱۳۳۲ و همچنین تلاش نظام تازه تأسیس روحانیت برای حذف جناحهای سیاسی طرفدار غرب و پیشی گرفتن از چپ بود. امروز، هر فشار برای تغییر سیاسی رادیکال در ایران ممکن است نتیجه معکوس داشته و مردم را بیگانه کند.
اکنون بیش از هر زمان دیگری، ضروری است که با درکی ظریف و مبتنی بر احترام به هویت تاریخی ایران، پذیرش آلام گذشته و ترسیم مسیری آینده نگر با تکیه بر همدلی و بینش فرهنگی به ایران نزدیک شد.
چنین فرآیندی باید—و میتواند—به طور طبیعی از درون ساختارهای سیاسی موجود ظهور کند و به نسبت مسالمت آمیز پیش رود. تاریخ فروپاشیهای اجباری رژیمها در منطقه به وضوح نشان میدهد: دموکراسی را نمیتوان با بمباران یا گرسنگی دادن به یک ملت به دست آورد؛ دموکراسی واقعی به تدریج و به صورت ارگانیک رشد میکند.