اقتصاد۲۴ – روز سهشنبه در صحن علنی مجلس تکلیف لایحه بودجه 1400 مشخص میشود؛ بودجهای که دولت فروش دومیلیونو 300 هزار بشکه نفت در روز را در آن پیشبینی کرده اما مقام معظم رهبری در نامهای برداشت از صندوق توسعه را به اصلاح بودجه و کاهش میزان فروش نفت به یک میلیون بشکه در روز منوط کردند. بر این اساس لایحه دولت نیاز به بازنگری اساسی در بودجه دارد و مشخص نیست تا روز سهشنبه که در صحن برای بودجه سال آینده تصمیمگیری میشود، چه لایحهای و با چه مشخصاتی قرار است بررسی شود. از خبرهای منتشرشده از جلسه دیروز کمیسیون تلفیق نیز که با حضور فرهاد دژپسند وزیر اقتصاد، محمدباقر نوبخت رئیس سازمان برنامه، عبدالناصر همتی رئیس کل بانک مرکزی و بیژن زنگنه وزیر نفت برگزار شد، موضوعی بر اصلاح بودجه برداشت نمیشود. این در حالی است که پیشازاین بارها مجلسیان در انتقاد شدید به لایحه دولت، بازنگری اساسی در آن را ضروری میدانستند. اما با نزدیکشدن به روزهای تصویب، آن انتقادهای کوبنده تبدیل به نقدهای ملایم قابلاغماض شده است؛ آنهم برای بودجهای که با 520 هزار میلیارد تومان کسری ساختاری و 310 هزار میلیارد تومان هزینههای غایب و آوردهنشده مواجه است.
دولت در حالی رقم مصارف عمومی را 840 هزار میلیارد تومان عنوان کرده که بررسیها نشان میدهد 310 هزار میلیارد تومان از هزینههای خود را پنهان کرده و در بودجه نیاورده است. بنابراین عدد واقعی مصارف دولت 1100 هزار میلیارد تومان است نه 840 هزار میلیارد تومان.
به گفته محمد قاسمی، عضو هیئتعلمی دانشکده اقتصاد علامه طباطبایی که سالها در حوزه برنامهریزی بودجهای تحقیق و مطالعه داشته است، دولت یک رقم 90 هزار میلیارد تومان از محل فروش سهام دولتی دیده که در سقف بودجه نیامده، درحالیکه قرار است این سهام فروخته شود و بابت همسانسازی حقوق بازنشستگان و پرداخت انواع و اقسام هزینههای پرسنلی دولت هزینه شود. همچنین حدود 220 هزار میلیارد تومان از هزینههای دیگر دولت نیز در ارقام بودجه نیامده است. بنابراین هزینههای واقعی دولت 1100 هزار میلیارد تومان است.
کسری ساختاری 520 هزار میلیارد تومانی نیز بخش دیگری از صحبتهای قاسمی است که در نشست مؤسسه دین و اقتصاد به آن اشاره کرد و ادامه داد: در بودجه 1400، مصارف عمومی 840 هزار میلیارد تومان دیده شده اما منابع سالم ما در بودجه (درآمدهای مالیاتی، عوارض گمرکی و فروش کالا و خدمات) 320 هزار میلیارد تومان است؛ بنابراین بودجه 1400 کسری ساختاری 520 هزار میلیارد تومانی دارد. این 520 هزار میلیارد تومان چگونه پوشش داده شده است؟ پیش از نامه اخیر مقام معظم رهبری که بیان شد باید اصلاحاتی صورت گیرد؛ دولت گفته بود 200 هزار میلیارد تومان نفت و گاز صادر میکنیم، 75 هزار و 500 میلیارد تومان هم از صندوق توسعه ملی برداشت میکنیم، 70 هزار میلیارد تومان هم پیشفروش نفت انجام میدهیم، 25 هزار میلیارد تومان هم فروش اموال خواهیم داشت، 95 هزار میلیارد تومان فروش سهام شرکتهای دولتی و 55 هزار میلیارد تومان هم اوراق دولتی میفروشیم و این کسری بودجه ساختاری جبران میشود. یعنی 340 هزار میلیارد تومان از کسری 520 هزار میلیارد تومانی را بهتنهایی با فروش نفت میخواهد جبران کند.