اقتصاد ۲۴- افزایش قیمت انواع لبنیات در هفتههای اخیر که برای چندین بار طی سال گذشته بود، انتقادهایی از سوی مردم داشت، اگرچه دامداران و صنایع لبنی هم حرفها و توجیهات خودشان را دارند، اما نتیجه این شده که لبنیات در سفره مردم کمرنگ تر شده و مردم خرید کمتری دارند.طبق اعلام وزارت جهاد کشاورزی سرانه مصرف شیر در کشور 80 لیتر است در حالی که میانگین مصرف جهانی 160 کیلوگرم و در برخی کشورهای اروپایی تا 550 کیلوگرم هم است، بنابراین در این شرایط سرانه مصرف کشور ما نصف میانگین جهانی است.
البته برخی کارشناسان میزان مصرف شیر در کشور را بسیار پایین تر میگویند، به طوری که حسین چمنی مشاور صنایع لبنی، سرانه مصرف را تنها 55 کیلوگرم میداند.
نکته بعدی اینکه با افزایش روز به روز لبنیاتیهای سنتی، نگرانی مردم نسبت به سلامت محصولات عرضه شده بیشتر شده چرا که هیچ نظارتی بر آنها نیست. وزارت بهداشت و سازمان دامپزشکی هنوز مرزبندی دقیقی در نوع نظارتشان بر این مراکز ندارد.
و نکته سوم قیمتهای این مراکز در سایه عدم نظارت دل به خواهی است و با قیمت محصولات صنایع لبنی مقایسه میکنند که آنها هم راه خود را میروند و بعضا با ظاهر قانونی و بعضا غیر قانونی قیمتها را بالا میبرند.
بنابراین مشکل مردم این است که شیر و لبنیات چه در فروشگاهها و چه در لبنیاتیهای سنتی سرسام آور گران شده که آنها توان خرید ندارند و سرانه مصرف کشور هم پایین آمده است دوم اینکه نظارتی بر لبنیاتی های سنتی از نظر قیمت و سلامت و بهداشت نیست، حال اینکه بسیاری از مردم مجبور به خرید از آنها هستند و سوم توزیع کنندههای شیر سنتی در قالب یک حلقه واسط به افزایش قیمت دامن میزند.
این مسائل را در قالب گفت و گوی تفصیلی با صاحبان حرف بررسی کردیم که با هم میخوانیم:
وارد یک لبنیات سنتی در منطقه 19 تهران می شوم، قیمت هر کیلوگرم پنیر از 70 هزار تا 120 هزار تومان است، قیمتها را که مقایسه می کنم نسبت به دو هفته گذشته 20 هزار تومان در هر کیلو افزایش شده است، می پرسم چرا اینقدر گران؟ می گوید: همه چیز گران شده است، برای ما هم گران میدهند.
قیمت شیر سنتی یا همان فله ای را می پرسم که هنوز تانکر 500 لیتری روی نیسان آبی جلوی درب پارک و شیلنگ ها از خیابان تا مغازه وصل است و معلوم است که شیر را الان خالی کردهاند، می گوید: کیلویی 8500 تومان و باز میپرسم، چرا قیمت بالاست؟ و میگوید شیر را گران می خریم کیلویی 7500 تومان از واسطه می خریم و ما هم کیلویی 1000 تومان اضافه میکنیم و در نهایت کیلویی 8500 تو مان به مردم می فروشیم آخر اجاره ها هم خیلی بالا رفته مثلا نرخ اجاره از سال گذشته تا الان نزدیک به دو برابر شده است.
عباسی شیر پخش کن و کسی که با نیسان آبی و با تانکر شیر خام به این مرکز آورده است نیز آنجا حضور دارد و این بار با وی وارد گفتوگو میشوم.
وی گفت: شیر را کیلویی 7000تومان از دامدار میخریم میپرسم، مگر قیمت مصوب شیر خام 6400 تومان نیست میگوید بله همینطور است، اما اگر قیمت بالاتر ندهم، دامدار همه را به کارخانه می فروشد.
به گفته وی بازار شیر خام داغ است و دامداران همه شیر را به قیمت 6400 تومان به کارخانه میفروشند و در این میان اگر کسی غیر از کارخانه بخواهد شیر از آنها بخرد باید نرخ بالاتری بپردازد.