اقتصاد۲۴– نوسان قیمت لیر در بازارهای مالی ترکیه به شکلی عجیب ادامه دارد و این موضوع اتفاقا به افزایش اعتراضات مردمی هم انجامیده است. مردم ترکیه در اعتراض به سیاستهای اقتصادی دولت به خیابانها آمدند و این بار قاشقهای خود را به قابلمهها کوبیدند؛ اقدامی که نماد این باشد که «کفگیر به ته دیگ خورده است»
این اتفاقات در حالی رخ داد که رجب طیب اردوغان خود را باتجربهترین رهبر دنیا میدانست. او بر پایه همین ادعا با فشار بر بانک مرکزی ترکیه نرخ سود بانکی را به ۱۵ درصد کاهش داد؛ یعنی از نرخ تورم ٢٠ درصدی در این کشور هم پایینتر. این تصمیم و تصمیمات دیگر اردوغان در نهایت به این منجر شد که نرخ برابری هر دلار آمریکا در برابر لیر ترکیه از مرز ۱۲ رد شود و به رقمهای بالای ۱۲.۲۰ لیر در برابر هر دلار آمریکا برسد. هم اکنون قیمت لیر ترکیه در بازار امروز با %۱.۷ افزایش، ۲،۹۹۰ تومان اعلام شده است.
پیش بینی میشد تا پایان سال میلادی جاری لیر ترکیه شاهد افت به مرز ۱۲ واحد در برابر دلار آمریکا باشد، اما این پیشبینی بسیار زودتر از موعد امروز روی داده و حالا چشم ناظران به افت بیشتر ارزش لیر تا مرز ۱۵ واحد در برابر هر دلار آمریکا تا پایان سال جاری میلادی است. سیدعلی قائم مقامی کارشناس مسائل ترکیه درباره شرایطی که به این اتفاق منجر شده، با رویداد۲۴ گفتگو کرده است. او میگوید: اردوغان اعلام کرده تورم ناشی از بهره بانکی یا همان ربا است. از همین رو تصمیم گرفت سیاستهایش را بر مبنای کاهش بهره بانکی قرار دهد و بهره بانکی که تا ۲۰ درصد رسیده بود را به ۱۵ درصد کاهش داد. همین موضوع به یکباره باعث افزایش قیمت دلار در این کشور شد. این عوامل باعث شد مردم قدرت خرید خود را از دست بدهند.
وی ادامه داد: ترکیه بیش از ۵۰ میلیارد دلار واردات دارد خصوصا در بخش انرژی و حاملهای آن، از همین رو قیمت نفت، گاز، بنزین، گازوئیل تا ۵۰ و حتی ۱۰۰ درصد نیز افزایش پیدا کرده است. افزایش قیمت سوخت و انرژی، طبیعتا روی خوراکی و سایر اقلام نیز تاثیر میگذارد و در روزهای آینده شاهد گرانیهای بیشتری در این کشور خواهیم بود.
قائم مقامی با بیان اینکه وضعیت ترکیه مانند ایران شده است، گفت: در ترکیه نیز ارزش پول سقوط کرده و قدرت خرید مردم به صفر رسیده است. حداقل دستمزد کارگری در ترکیه ۲۸۰۰ لیر بود که با اضافه حقوق و بیمه و مسائل دیگر چیزی در حدود ۳۱۰۰ میشد. اکنون با این وضعیت که دلار ۶۰ درصد افزایش پیدا کرده، دستمزد کارگران دیگر کفاف تامین هزینههایشان را نمیدهد و مردم در این کشور مانند ایران دیگر نمیتوانند گوشت و مرغ بخرند.
این کارشناس ادامه داد: رئیس سابق بانک مرکزی ترکیه که تا ۲۰۰۶ میلادی ریاست را برعهده داشت، در دوران مدیریتش ۶ صفر لیر را حذف کرد و همین اتفاق در آن زمان هم باعث گران شدن اقلام و تورم شده بود و حتی بهره بانکی به ۸ درصد رسیده بود. الان تورم در ترکیه طبق آمارهای رسمی به ۲۰ درصد رسیده است، اما در آمارهای غیررسمی گفته میشود تورم بیش از ۲۵ درصد است.
بیشتر بخوانید: سرمایه گذاری در ترکیه در معرض خطر قرار گرفت