اقتصاد ۲۴- برنامه تلویزیونی غیرمحرمانه با موضوع «دلالی و واسطه گری در صنعت کشاورزی کشور» با حضور «احد آزادیخواه سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی»؛ «محمدقربانی معاون برنامه ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی»، «ابوالقاسم گلباف مدیر مسئول ماهنامه دام، کشت و صنعت» و «قاسم پیشه ور رئیس سازمان صنفی کشاورزی و منابع طبیعی کشور» ۱۲ ام آذرماه از شبکه دو سیما پخش شد.
آزادیخواه سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه در حوزه کشاورزی معدل نسبی خوبی داریم، گفت: امروزه ۱۸ درصد اشتغال از آن بخش کشاورزی است.
وی اضافه کرد: دلالان در زنجیره از مزرعه تا سفره مردم نقش دارند. هر چه حضور دلالان و واسطه گرها شدت بیشتری داشته باشد، ضرر و زیان به تولید کننده نیز بیشتر خواهد بود. رابطه تنگاتنگی میان سود حاصله یا ضرر حاصله برای تولید کننده و مصرف کننده وجود ندارد. در این میان گپی حاصل میشود که ممکن است واسطهها این گپ را با اهداف و برنامههای مختلف پر میکنند.
آزادیخواه معتقد است؛ واسطه گری در حوزه کشاورزی کشور به لحاظ کمی و کیفی افراطی است.
وی با تاکید بر اینکه داستان واسطه گری در کشوری بیش از اندازه است، افزود: وجود واسطه گرها و دلالان هر چه بیشتر باشد ضرر آن برای تولید کننده بیشتر خواهد بود. یکی از مهمترین علل و عوامل نارضایتی متاثر از ضرر حاصل از تولید کننده و کشاورزی واسطه گری هاست.
آزادیخواه با اشاره به اینکه در شرایط موجود حذف واسطهها به هیچ عنوان امکان پذیر نیست و این امر باعث ایجاد تعارض میشود، درباره علت آن گفت: تولید کننده، تولید کننده است و ممکن است که شان صادرکننده را نداشته باشد.
در این میان به فیلتری نیاز است، لیکن اندازه آن باید مشخص باشد. در حال حاضر افراطی گریهایی موجود آزار دهنده است، کشاورز علاقمند است که شخصی از سر مزرعه محصولات او را خریداری کند که میتواند یک واسطه باشد، لیکن باید واسطه اول و آخر باشد و واسطههای دیگری اضافه نشود.
وی با بیان اینکه بازار محصولات کشاورزی دست دلال است، گفت: این امر نباید بدین شکل باشد، اینکه عنوان میشود که وجود واسطهها باید باشد، منظور واسطه اثرگذار است. واسطه و دلال به دو بخش موثر و غیرموثر تقسیم میشوند.
آزادیخواه در ادامه گفت: واسطه غیرموثر پذیرفتنی نیست لیکن واسطه موثر را دنیا پذیرفته است. از واسطههای موجود در کشور سهم اندکی از آنها موثر و بخش اعظم آنها موثر نیستند.
وی افزود: جهاد کشاورزی میبایست نقشی را که قانون به او داده است، اجرا کند و کمیسیون کشاورزی میبایست نقشی را که به او محول شده اجرا کند.
آزادیخواه اضافه کرد: نقش جهاد کشاورزی در مهندسی دلال ها، باید تاثیرگذار باشد. امروزه ظرفیتهای اتحادیهها در کشور بلامنازعه است، لیکن از آنها بهره برداری نشده است. قانون گذار، مجری و بخش خصوصی باید از این ظرفیت استفاده میکردند. هویت تشکل اعتباری و انتزاعی است و دارای هویت خارجی نیست.
وی تاکید کرد: امروز نظام توزیع مناسبی در کشور وجود ندارد، باید فکر و مهندسی شود و به کشاورز گفته شود که چه چیزی کشت شود.
محمدقربانی معاون برنامه ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی در ادامه این برنامه خاطرنشان کرد: اساسا واسطهها و دلال ها، وارد فرایند بازاریابی میشوند و برای تمامی کشاورزان این شرایط فراهم نیست که محصولات خود را به دست مصرف کننده برسانند. بنابراین؛ میبایست فرایندی وجود داشته باشد که محصولات را جمع آوری کرده و به دست مصرف کنندگان نهایی برساند.