اقتصاد ۲۴– یکی از بزرگترین ضعفهایی که در سالهای اخیر به سراغ منابع آبی کشور آمد ضعف فنی پروژههای در حال احداث است که در نهایت به مدیریت نامطلوب منابع آبی کشور منتهی میشود. بر این مبنا مهمترین دلیل چنین شرایطی در بخش فنی پروژهها مسئله خلاء حضور شرکتهای مشاور قوی در پروژههای ایرانی است که زمینه کاهش توانمندی فنی این پروژهها را به وجود میآورد. به عبارت دیگر ضعف حضور شرکتهای مشاور در حوزه آب کشور ضربه بسیار بزرگی برای مدیریت منابع آب ایران بود که این مسئله یکی از دلایل مهم رسیدن به شرایط کنون است.
این مسئله در دهههای گذشته نظیر دهه ۶۰، دهه ۷۰ و تا انتهای دهه ۸۰ با حضور شرکتهای قوی مهندسی مشاور حوزه آب در کشور وجود نداشت و عملاً ضعف فنی به حداقل مقدار رسیده بود، اما در حال حاضر این مسئله تشدید شده است.
به طور مثال بر اساس اسناد به دست آمده، از اواخر دهه ۸۰، اولویت فعالیت برای شرکتهای بزرگ حوزه آب کشور از جمله یک شرکت مهندسی مشاور نیمه دولتی تغییر پیدا کرد و این شرکت به جای پرداختن به پروژههای آبی ضروری در کشور به سراغ پروژههای نه چندان مطرح خارجی رفت.
در همین رابطه جای سوال دارد، یک شرکت مشاور با توانمندی فنی بینظیر چرا باید مهمترین پروژههای حوضهای کشور در بخش آب را رها کند و به سراغ پروژههای پیش پا افتاده خارجی نظیر حفر یک تونل برود.
بر اساس اطلاعات مستند موجود یکی از انگیزههای اصلی رها کردن پروژههای راهبردی داخلی و حرکت به سوی پروژههای خارجی، مسئله عایدی و حق مأموریت مدیران است. در همین راستا تنها در یک مورد، دریافتی مدیرعامل این شرکت مهندسی مشاور پروژههای آبی برای هر روز حضور در کشورهای خارجی معادل ۵۰۰ یورو است که با در نظر گرفتن قیمت هر یورو معادل ۳۰ هزار تومان به روزی ۱۵ میلیون تومان میرسد.
طبیعی است با چنین سازوکاری، انگیزه رها کردن پروژههای تأثیرگذار آبی در کشور پدید میآید و پروژههای سطح پایین خارجی در دستور کار یک شرکت قرار میگیرد.