اقتصاد۲۴– میرا قربانی فر – کمتر از یک هفته پیش بود که رویترز مدعی شد که ۴۰ میلیون بشکه نفت شناور ایران بر روی آبهای جهان در انتظار مشتری است. رویترز در بخشی از گزارش خود هم چنین خبر داد که این ۴۰ میلیون بشکه نفت خام در ابرنفتکشهایی روی دریا و به صورت ذخیره نگهداری میشود.
در بخش پایانی گزارش رویترز نیز آمده بود که: «منابع کشتیرانی و آمار رهگیری نفتکشها حاکی از این است که طی سه ماه گذشته ایران دست کم ۱۵ نفتکش بسیار بزرگ هر یک با ظرفیت حمل دو میلیون بشکه نفت برای ذخیره سازی مستقر کرده است. شرکت واسطه نفتی گیبسون در گزارشی هفته گذشته اعلام کرد: علاوه بر ذخایر ساحلی تقریبا ۳۸ میلیون بشکه نفت ایران در ذخایر شناور انبار شده که میتوانند فورا به بازار عرضه شوند. همچنین شرکت واسطه نفتی پوتن و شرکا برآورد کرد که ۱۷ نفتکش بسیار بزرگ برای ذخیره سازی نفت ایران مورد استفاده قرار گرفته است.»
به نظر میرسد بحران فروش نفت برای ایران برخلاف پیش بینیهای اولیه از همیشه جدیتر است. حالا دیگر چندین هفته از آغاز تهاجم روسیه به اوکراین و آغاز تحریم نفتی روسیه میگذرد. تحریم نفتی که در هفتههای نخست به نظر میرسید بیشتر به نفع ایران باشد، اما در ادامه و با شرایط رخ داده به نظر میرسد که شاید حتی شرایط را برای فروش نفت ایران سختتر نیز بکند.
در آخرین روزهای سال ۱۴۰۰ و در حالی که حدود سه هفته از تهاجم روسیه به اوکراین میگذشت، جواد اوجی، وزیر نفت خبر داد که در چند سال آینده حدود دو میلیون بشکه به ظرفیت پالایشی کشور اضافه میشود. او همچینن اعلام کرد که قرار است ظرفیت تولید نفت ایران به ۵ میلیون و ۷۰۰ هزار بشکه برسد.
بیان این سخنان در روزهایی که روسیه تحت فشار تحریم بود و به نظر میرسید که اروپاییها بیشتر از همیشه نیازمند منابع برای تامین انرژی خود هستند، شاید نوید از فروش بیشتر نفت برای ایران داشت. به خصوص که در همان زمان آمریکاییها نیز برای خرید نفت از ونزوئلا به سراغ مذاکره با این کشور رفته بودند.
در این شرایط بسیاری نیز امید به فروش بیشتر نفت ایران بسته بودند، اما به نظر میرسد امید داشتن هر چقدر هم خوب باشد، اما تنها با امید بستن نمیتوان مسیر را طی کرد بلکه به روابط بین الملل کارآمد و تعامل با جهان نیز نیاز است و احتمالا تحلیل گرانی که امید به فروش نفت ایران بسته بودند عامل چند بعدی تحریم را آن چنان که باید در نظر نداشتند.