در واقع، دولت ترامپ که تصور میکرد با فشار نظامی میتوانند تهران را مجبور به پذیرش یک توافق تحمیلی کرده و فهرستی از تعهدات یکطرفه را برای ایران ارسال کند، پای میز مذاکراتی آمد و سندی را امضا کرد که نهتنها به هیچیک از خواستههای خود نرسید که امتیازات قابل توجهی را هم به ایران داد.
یکی از روشنترین نمونهها، برنامه هستهای ایران است. موضوعی که ترامپ آن را بهانهای برای حمله به ایران قرار داد، اما در متن تفاهمنامه اسلامآباد، نهتنها به یک تعهد محدودکننده تبدیل نشد، که حتی مذاکرات بر سر آن به بعد موکول شد. بندی که باعث شد، برخی اندیشکدههای آمریکایی و اسرائیلی که از زاویهای متفاوت به تفاهم نگاه میکنند، همین مسئله را بهعنوان یکی از نقاط ضعف توافق از منظر منافع واشنگتن مطرح کنند.
<!– –>
<!– –>
<!– –>
به گزارش جماران، در شرایطی که آمریکا به سمت سیاست فشار و جنگ اقتصادی رفته است، زمزمههایی از سوی برخی از مقامات ارشد کشور برای بازگشت به تفاهمنامه شنیده میشود. همان تفاهمنامه اسلامآباد که در روزهای پایانی خرداد ماه توسط مسعود پزشکیان و دونالد ترامپ به امضا رسیده بود. هرچند که برخی از دلواپسان و تندروهای داخل کشور از همان روزهای ابتدایی که این تفاهمنامه امضا شد، تلاش کردند تا با مخالفتهای شدید، آن را هم به سرنوشت برجام برسانند و حتی شعارهایی چون «مرگ بر سازشگر» در برخی از تجمعات شبانه شنیده میشد.
طرح ۱۵ مادهای ارسالی آمریکا
یادداشت تفاهم ۱۴ مادهای
توضیحات
ایران میپذیرد هیچگاه به دنبال گرفتن یا پیگیری سلاح هستهای نباشد.
جمهوری اسلامی ایران مجدداً تأکید میکند که سلاح هستهای تولید و خرید نخواهد کرد.
دائمی شدن این بند منوط به اجرای تعهدات آمریکا در توافق بلندمدت است.
ایران میپذیرد به دنبال غنیسازی نباشد.
تعهدی داده نشد و مذاکره درباره مسائل هستهای به بعد از اقدامات عینی و بازگشتناپذیر آمریکا موکول شد.
—
ایران اورانیوم غنیسازیشده را ذخیره نخواهد کرد.
تعهدی داده نشد و مذاکره درباره مسائل هستهای به بعد از اقدامات عینی و بازگشتناپذیر آمریکا موکول شد.
—
تمامی مواد غنیشده تحویل آژانس بینالمللی انرژی اتمی شده و یا رقیق شده و در چرخه سوخت قرار داده خواهند شد. نطنز، اصفهان و فردو از مدار خارج خواهند شد.
ایران پذیرفته درباره حداقل رقیقسازی مواد غنیشده، آن هم در خاک ایران، بعد از اقدامات عینی و بازگشتناپذیر آمریکا مذاکره کند. تعهدی داده نشده است و مذاکره درباره مسائل هستهای به بعد از اقدامات ملموس، عینی و بازگشتناپذیر آمریکا موکول شد. در صورت توافق طرفین در مذاکرات بحث میشود.
—
ایران میپذیرد اقدام به طراحی و یا ساخت اقلامی که در غنیسازی و یا فرایند تبدیل ـ مانند سانتریفیوژ ـ استفاده میشوند، نکند.
تعهدی داده نشد و مذاکره درباره مسائل هستهای به بعد از اقدامات عینی و بازگشتناپذیر آمریکا موکول شد. در صورت توافق طرفین در مذاکرات بحث میشود.
—
آژانس امکان بازرسی و نظارت کامل بر فعالیتهای ایران، از جمله با پذیرش پروتکل الحاقی از سوی ایران، را خواهد داشت.
تعهدی داده نشد و مذاکره درباره مسائل هستهای به بعد از اقدامات عینی و بازگشتناپذیر آمریکا موکول شد. در صورت توافق طرفین در مذاکرات بحث میشود.
—
ایران از گروههای نیابتی فاصله گرفته و از تسلیح و یا تأمین مالی آنها خودداری خواهد کرد.
حذف شده و تصریح شده است که این مسأله دیگر نمیتواند در دستورکار مذاکراتی قرار گیرد. یعنی آمریکا بهطور دائمی پذیرفته است که روی ایران برای حمایت نکردن از مقاومت فشار نیاورد.
برخلاف خواسته اولیه آمریکا، ایران آمریکا را وادار به توقف فوری جنگ علیه گروههای مقاومت، بهویژه حزبالله لبنان کرده است.
تنگه هرمز به عنوان یک گذرگاه دریانوردی آزاد شناخته شده و تمامی طرفهای این توافق میپذیرند که هیچ اقدامی برای بستن و یا اختلال در تجارت آزاد در این گذرگاه مهم ایجاد نکنند. پروتکل لازم به نحوی توافق میشود که هیچ طرفی احساس تهدید نکند.
ترافیک کشتیهای تجاری از خلیج فارس به دریای عمان و بالعکس طی ۳۰ روز باز میشود. برنامهریزی برای عبور ایمن به عهده ایران است.
ایران صرفاً درباره باز شدن مسیری برای عبور کشتیهای تجاری از خلیج فارس به دریای عمان و بالعکس تعهد داده است و هرگونه عبور و مرور از خلیج فارس به دریای عمان و بالعکس با سازوکارها و دستورالعملهای اعلامی ایران انجام خواهد شد.
یک توافق در خصوص تعداد و برد موشکی میان تمامی کشورهای حوزه خلیج فارس به گونهای انجام میشود که در عین ایجاد بازدارندگی، تحریککننده نباشد.
حذف شده است و اجازه اضافه شدن آن به دستور کار داده نشده است. یعنی بهطور دائمی آمریکا پذیرفته است درباره موشکی از ایران مطالبه نکند.
اساساً مسأله توان دفاعی ایران موضوع هیچ گفتوگو یا توافقی نیست و نخواهد بود.
وجود نداشت
آزادسازی کل اموال بلوکهشده ایران در دوره تفاهم ۶۰ روزه
—
وجود نداشت
پایان جنگ علیه متحدان ایران در منطقه و وحدت ساحات
علاوه بر پایان جنگ، عملیاتهای نظامی هم باید متوقف شود.
وجود نداشت
مدیریت ایرانی بر تنگه هرمز
—
وجود نداشت
تعلیق تحریمهای نفت و پتروشیمی در دوره ۶۰ روزه و کسب درآمد ارزی از این طریق
—
وجود نداشت
قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل
این قطعنامه دست شرکای ایران را برای فعالیت دیپلماتیک باز میکند.
وجود نداشت
سازوکار نظارتی ایجاد شده است.
—
ایران حق دارد از آیندهای روشن و شکوفایی برخوردار شده و از تمامی ظرفیتهای اقتصادی و مردمی خود بهرهمند شود.
تعهد به عدد دقیق حداقل ۳۰۰ میلیارد دلاری برای برنامه بازسازی و توسعه ایران
در ۱۵ مادهای عدد اعلام نشده بود.
وجود نداشت
خروج نیروهای آمریکایی از پیرامون ایران
باید به نحوی باشد که تهدیدی برای ایران نباشد.
وجود نداشت
احترام به حاکمیت و تمامیت ارضی و تعهد به عدم دخالت در امور داخلی ایران
ضربه به اعتبار اپوزیسیون
وجود نداشت
تضمین آمریکا به احترام به تمامیت ارضی و حاکمیت لبنان که به معنی الزام رژیم صهیونی به خروج از اراضی اشغالشده لبنان است.
—