
اقتصاد۲۴-پای نفت دوباره به تالاب بینالمللی شادگان باز شده است. اکتشاف نفت در بزرگترین تالاب ثبت شده کشور، در ماههای اخیر نگرانی از تکرار فاجعه تخریبهای نفتی در هورالعظیم را بیشتر کرده است. برخی از فعالان اجتماعی و کنشگران محیط زیست، با انتشار ویدیوهایی از فعالیت نفتیها، آنهم در فصل مهاجرت پرندگان، واکنش نشان دادهاند. حالا دوباره شائبه خشکی تعمدی یک تالاب دیگر برای استخراج بیدردسر نفت، به میان آمده است.
خبرها در شهر کوچک شادگان زود دست به دست میشود، حالا مدتی است که اخبار اکتشاف نفت در هور، سر زبانهاست. اهالی و آنهایی که مسافر جاده آبادان- ماهشهر هستند، از روی مینیبوسهایی که کارگران را پیاده میکنند یا وانتهایی که دهها پرس ناهار توزیع میکنند، و یا چراغانی شبانه دکلها و نگهبانها، وسعت کار را تخمین میزنند: «گویا محدوده کارشان بسیار وسیع و در کل تالاب مشغول فعالیت هستند و از جنوب غرب به سمت عمق تالاب در حال پیشرویاند. اما واقعا دارند مجهول کار میکنند و اطلاعی از برنامهشان نداریم.»
محمد موسوی، فعال اجتماعی و عضو گروه مطالبهگری فرهیختگان شادگان میگوید: «از حدود دو سال پیش فعالیت پیمانکاران نفت را در تالاب مشاهده کردیم، اما از اوایل دیماه متوجه شدیم که عملیات لرزهنگاری برای اکتشاف نفت در حال انجام است. روزانه دهها نفر با خودرو و تجهیزات مخصوص را در کنار جاده آبادان به ماهشهر میدیدیم که بعد از اعتراضات در فضای مجازی، کارشان را کمتر کردند.»
به گفته او نگرانی تازه این است که «اتفاقات تلخ هورالعظیم، در اینجا هم تکرار شود و تالاب را برای استخراج نفت بخشکانند». به همین دلیل در نامهای از طرف گروه مطالبهگری «مجمع فرهیختگان شادگان» از اداره حفاظت محیط زیست شهرستان سوال کردهاند و آنها در جواب گفتهاند که این اقدامات با مجوز بوده و فعلا متوقف شده است.
تالاب مرزی هورالعظیم، در غرب خوزستان، را سال ۸۷ به وزارت نفت واگذار کردند. استخراج نفت، آخرین ضربه بود به بازمانده تالابهای بینالنهرین که قبل از آن هم با سدسازی و جادههای نظامی نیمهجان شده بود. احمدرضا لاهیجانزاده، معاون سابق سازمان حفاظت محیط زیست گفته بود که هورالعظیم با مجوز شورای عالی امنیت ملی به نفع چینیها و برای استخراج ارزانتر نفت، خشک شد. شرایط، اما در شادگان که از سال ۱۹۷۵ در کنوانسیون بینالمللی تالابها ثبت شده، و از سال ۱۹۹۳ وارد فهرست قرمز تالابهای بینالمللی (لیست مونترو) شده، حساستر است؛ تالابی که با بیش از ۵۰۰ هزار هکتار، به تنهایی بیش از یک سوم مساحت تالابهای ثبتشده کشور در رامسر سایت (کنوانسیون بینالمللی تالابها) را به خود اختصاص داده است.
معاون محیط زیست طبیعی حفاظت محیط زیست خوزستان دادن مجوز به وزارت نفت برای عملیات اکتشاف از روش لرزهنگاری را تایید میکند: «اکتشاف نفت (لرزهنگاری) با عنوان پروژه پانیذ در یک هزار و ۹۰۰ کیلومتر در حال انجام است که ۹۰ درصد این پروژه در تالاب شادگان قرار دارد. مجوز اولیه در سال ۹۷ صادر و یک بار هم تمدید شده است. لرزهنگاری سهبعدی نیز از اواخر تیرماه ۹۹ شروع شده و برنامه این است که این پروژه در چهار فاز اجرا شود. در حال حاضر فاز نخست آن در شمال و شرق جاده آبادان- ماهشهر در حال انجام است که بخش کمی از آن باقی مانده و سه فاز دیگر آن نیز در جنوب جاده آبادان- ماهشهر خواهد بود.»
