اقتصاد۲۴- «نرخ تورم در اقتصاد افغانستان منفی شد». این جمله را ذبیح الله مجاهد، سخنگوی امارت اسلامی افغانستان در حساب توییتری خود نوشت و به سرعت توجه بسیاری را به سمت خود جلب کرد. بر اساس دادههای جدیدترین گزارش بانک جهانی در خصوص شاخصهای اقتصادی افغانستان، نرخ تورم در این کشور، منفی (۰.۹۵) درصد (از اردیبهشت سال جاری تا کنون) اعلام شده است. همچنین در این گزارش آمده است که در یک سال گذشته نرخ تورم در افغانستان ۳.۳ درصد کاهش یافته است.
به گزارش فرارو، منفی شدن تورم افغانستان به چه معنی است؟ یک تحلیلگر اقتصادی میگوید: «در اقتصاد ایران، عدم انضباط بودجهای و هزینههای سرسام آور دولت در کنار ناترازی تصاعدی نظام بانکی باعث شده که رشد نقدینگی کنترل نشود. تحریمها با وارد کردن شوکهای ارزی، دلیل تورم کوتاه مدت اقتصاد ایران هستند، اما در اقتصاد افغانستان خبری از مسئله تورم ساختاری نیست.»
وحید شقاقی شهری اقتصاددان و تحلیلگر امور اقتصادی در گفتگو با فرارو گفت: «ریشه اصلی تورم یا بهتر است بگوییم مهمترین عامل تورم، رشد نقدینگی و رشد پایه پولی است. عوامل دیگری نیز وجود دارند که در کوتاه مدت تورم ایجاد میکنند، مثل افزایش قیمتهای انرژی یا هر عامل بیرونی که میتواند روی نرخ ارز اثرگذار باشد. این موارد میتوانند تورم ایجاد کنند، اما اثرات تورمی کوتاه مدت و گذرا دارند. آن چه که ریشه بلند مدت تورم است و اثرات ماندگاری ایجاد میکند، همان دو عامل رشد نقدینگی و پایه پولی است. ساختار بودجهای و بانکی که در اقتصاد ایران حاکم است، در اقتصاد افغانستان وجود ندارد. یعنی منشاء بلندمدت تورم در اقتصاد ایران به عدم انضباط مالی/بودجهای و ناترازی نظام بانکی در اقتصاد ایران است، اما در اقتصاد افغانستان در بحث نظام بودجهای و مالی، پایه پولی و رشد نقدینگی شاهد مشکلات مشابه نیستیم درواقع، بخشی از ریشههای تورم در ایران بلندمدت و بخشی کوتاه مدت هستند. بخش عدم انضباط بودجهای و ناترازی بانکها به انضمام بحث شکاف تولید، از ریشههای بلند مدت تورم هستند؛ اما تکانههایی که در بحث نرخ ارز به کشور وارد میشود، شوکهای ارزی و تورم وارداتی را میتوان از دیگر مصادیق تورم کوتاه مدت دانست.»
بیشتر بخوانید: افغانستان بالاتر از ژاپن در مهار تورم