اقتصاد۲۴– همزمان با پیگیری کند و با واسطه مذاکرات برجامی، ایران در حل و فصل اختلافات با آژانس ناکام مانده و فشار ایالات متحده و متحدانش برای صدور قطعنامه شورای حکام علیه تهران در کنار بازی تخریبگرانه اسراییل باعث شده است شرایط از همیشه پیچیدهتر باشد. «اعتماد» در گفتگو با سینا عضدی، پژوهشگر سیاست خارجی در شورای آتلانتیک به بررسی اختلافات تهران و آژانس، سناریوهای احتمالی در شورای حکام و موضوع مذاکرات هستهای پرداخته است. عضدی باور دارد که هر چه بیشتر وقت برای احیای برجام تلف شد، لابیهای خارجی و داخلی فرصت یافتند فشارها علیه دولت بایدن را افزایش دهند. این گفتگو را در ادامه میخوانید.
ارزیابی شما از گزارش اخیر آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره ایران چیست و بار معنایی آن برای جمهوری اسلامی ایران را چگونه میبینید؟
برداشت من این است که این گزارش به هیچوجه به نفع ایران نیست. اینکه یک نهاد ناظر بینالمللی اعلام کند که ایران همکاری لازم را به عمل نمیآورد و پاسخ پرسشهای فنی آژانس را نمیدهد، تصویر خوبی از ایران ایجاد نمیکند. بهخصوص در زمانی که نشست شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی به زودی برگزار خواهد شد و به احتمال زیاد یکی از اصلیترین موضوعات مورد بحث در نشست این شورا، مساله ایران خواهد بود. احتمال صدور بیانیه علیه ایران با توجه به گزارش دبیرکل بسیار زیاد است. باید توجه کنیم که موضوع سوالات آژانس فعالیتهای گذشته ایران است و عدم ارایه پاسخ دقیق و فنی به این سوالات نه تنها روی وجهه ایران تاثیر منفی میگذارد، بلکه آینده توافق هستهای را نیز تحت تاثیر قرار خواهد داد.
این نگرانی وجود دارد که اقدامات و گزارشهای اخیر آژانس بینالمللی انرژی اتمی منشا سیاسی داشته باشد و دبیرکل تحت تاثیر فشارهای برخی بازیگران دیگر چنین گزارشی را آماده کرده باشد. نظر شما درباره سیاسی بودن یا نبودن گزارشها و فعالیتهای آژانس چیست؟
حقیقتا فکر نمیکنم که گزارشهای آژانس سیاسی باشند. کار آژانس بینالمللی انرژی اتمی یک کار فنی است. با اینکه گزارشهای این نهاد روی مذاکرات احیای برجام و آینده توافق هستهای تاثیرگذار است، اما معتقد نیستم که این اثرگذاری دو طرفه باشد و آژانس به خاطر مذاکرات از کارهای فنی خود چشمپوشی کند. ما میتوانیم بگوییم در زمانهایی که تحریمها بیشتر شده، یک تروری صورت گرفته یا یک خرابکاری در ایران انجام شده، تهران دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی را محدودتر کرده و روابط ایران و آژانس هم تحت تاثیر قرار گرفته است. شخصا، اما تصور من این نیست که رابطه ایران با آژانس سیاسی است و هنوز به باور من مسائل فنی اصلیترین موضوعاتی هستند که کیفیت این رابطه را تعیین میکند.
بیشتر بخوانید: فلاحت پیشه: تیم مذاکره کننده ایران از روس ها بازی خورد