اقتصاد۲۴– دولت جو بایدن گفته بود که احیای برجام، بهترین راه برای کنترل برنامه هستهای ایران است، اما به نظر میرسد که با شکست این گزینه، آمریکا آماده میشود که رویکرد کنونی اسرائیل در بازدارندگی ایران را بپذیرد: سختتر کردن حصار اقتصادی اطراف ایران با بیرون راندن کشور از بازار نفت، حمایت از اسرائیل در انجام حملات در داخل ایران و تلاش هایش برای درهم بافتن یک ائتلاف از دولتهای عربی برای بازدارندگی ایران.
این مورد آخر، کارکرد تازه توافقهای ابراهیم است که اسرائیل را به بحرین، مراکش، سودان و امارات پیوند زده است. چه بسا که این توافق به یک پیمان کارآمد دفاع نظامی تبدیل شود که ایالات متحده هم به پیشرفت آن یاری میرساند. این وضعیت، یادآور دهه ۱۹۷۰ است که ریچارد نیکسون، رئیس جمهوری اسبق ایالات متحده امریکا امنیت خاورمیانه را به شاه واگذار کرد. اکنون هم بایدن، وظیفه بازدارندگی ایران را به اسرائیل میسپارد. این یک رویکرد ریسک آفرین است: این بار، بر خلاف پنجاه سال پیش، پاسبانی که آمریکا بر منطقه میگمارد، تلاش نمیکند که از کشمکش پرهیز شود بلکه به روش بسیار روشنی به دنبال تشدید تنش است. واشنگتن باید راهبرد دیگری در پیش گیرد که هدف آن دور کردن منازعه از گذر یک امنیت منطقه ای، همراه با پیوندهای محکمتر دیپلماتیک میان ایران و دولتهای عربی است، یعنی یکی از محدود رویکردهایی که میتواند به کاهش تنشهای فزاینده در خاورمیانه یاری رساند.
نفتالی بنت، نخست وزیر اسرائیل، راهبرد باصطلاح هشت پا (اختاپوس) را علیه ایران به کار انداخته است. این راهبرد دربردارنده خرابکاری، ترور، جنگ سایبری و حمله به پرسنل و زیرساختهای نظامی ایران و نیز متحدانش در عراق، لبنان و سوریه است. این رویکرد که فراتر از هدف گرفتن تاسیسات هستهای میرود و بر خود جمهوری اسلامی تمرکز دارد، کمتر قابل پیش بینی و بیشتر تهاجمی است و از کارزارهای پیشین اسرائیل هم پیچیدهتر است.
بیشتر بخوانید: ایران در آستانه هسته ای شدن