به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو، عباسعلی کدخدایی، عضو حقوقدان و رئیس پژوهشکده شورای نگهبان و استاد دانشگاه تهران با نگارش یادداشتی که در خبرگزاری اسپوتنیک منتشر شده است، به شرحی که در ادامه میخوانید به تبیین مبانی حقوقی حق مشروع ایران برای تعلیق اجرای تعهدات خود در قبال آژانس بینالمللی انرژی اتمی پرداخت:
در نظام حقوق بینالملل معاهدات و تعهدات بینالمللی دولتها بر مبنای قاعده وفای به عهد قابل اجرا خواهد بود که در این میان توازن میان این تعهدات و مسئولیتها، شرط اساسی بقای مشروعیت و کارآمدی هر رژیم حقوقی محسوب میشود. رژیم منع اشاعه سلاحهای هستهای بهعنوان یکی از مهمترین چارچوبهای چندجانبه بینالمللی در عرصه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، با هدف تضمین امنیت جمعی و ارتقا همکاریهای علمی و فناورانه شکل گرفت که لازمه تحقق اهداف آن، پایبندی متقابل و اجرای بیطرفانه مفاد آن توسط تمامی بازیگران، بهویژه نهاد ناظر آن یعنی آژانس بینالمللی انرژی اتمی بود.
با این حال، نقض مکرر تعهدات بینالمللی از سوی دولتی، چون آمریکا با تجاوز غیرقانونی علیه تأسیسات صلحآمیز جمهوری اسلامی ایران و در کنار آن قصور و انفعال آژانس در ایفای وظایف اساسنامهای و پادمانی خود، ضمن تضعیف اصول بنیادین رژیم منع اشاعه، حقوق مشروع و ذاتی جمهوری اسلامی ایران را نیز با چالشهای جدی مواجه ساخته است؛ مسئلهای که مستند به قواعد عام حقوق بینالملل، مستوجب بازنگری در نحوه عملکرد ایران نسبت به تعهدات خود و توسل به سازوکارهای قانونی برای صیانت از حاکمیت و منافع ملی خواهد بود.