اقتصاد ۲۴-کارنامه بانکها در سیاست تکلیفی پرداخت وام اجاره مسکن طی ماههای گذشته از ۱۴۰۰ براساس اعلام رسمی نشان میدهد، نزدیک به ۲۰۰هزار مستاجر در کشور موفق شدند تسهیلات میانگین ۴۰میلیون تومانی را از شبکه بانکی دریافت کنند. این دو عدد در این کارنامه مشخص میکند، وام اجاره مسکن بیشتر از آنچه، «تسهیلات اجاره نشینی» باشد، بلیت بخت آزمایی محسوب میشود. مطابق آخرین گزارش مستند از جمعیت اجاره نشین در کشور، حدود ۹میلیون و ۵۰۰هزار خانوار ایرانی از کل نزدیک به ۲۵میلیون خانوار، در حال حاضر اجاره نشین هستند.
به این ترتیب چیزی در حدود ۳۸درصد از کل خانوارها، مستاجرهای بازار مسکن هستند که در «بهترین حالت» باید سالانه به همین تعداد، وام اجاره مسکن پرداخت شود.
اما از آنجا که طبق بررسیهای ادواری در بخش مسکن، معمولا حداقل ۴۰درصد مستاجرها، در گروه «اجاره نشینهای فقیر یا کم درآمد» طبقه بندی میشوند، بنابراین لازم است هر نوع سیاست حمایتی در بازار اجاره، با «لحاظ پوشش حداقل ۴۰درصد جمعیت مستاجر»، طراحی و به اجرا دربیاید تا قدرت اثرگذاری حداقلی را داشته باشد. یعنی، لازم بود در سالجاری دست کم ۳میلیون و ۸۰۰هزار مستاجر در کشور، از تسهیلات رهن مسکن برخوردار شود.
این تسهیلات، در تهران به میزان ۷۰میلیون تومان، در شهرهای بزرگ ۴۰میلیون و در سایر مناطق به میزان ۲۵میلیون قرار بوده پرداخت شود. اکنون مقایسه «آمار پرداخت تعداد وام اجاره» با «جمعیت مستاجرهای واقعا مشمول وام اجاره» حکایت از آن دارد که از هر ۲۰ مستاجر، یک مستاجر موفق به دریافت وام اجاره مسکن میشود. از طرفی، مبلغی که بانکها برای «تسهیلات رهن خانه» به مستاجرها پرداخت میکنند به صورت میانگین، معادل نصف «رهن کامل یک واحد مسکونی» است. این دو نارسایی بزرگ در سیاست حمایت از اجاره نشینها ناشی از ریل غلط سیاستگذاری است.
بیشتر بخوانید: قیمتی که مسکن سازان داخلی از دولت مطالبه میکنند، دو برابر مسکن سازان خارجی است