اقتصاد۲۴- محمد اسلامی رئیس سازمان انرژی اتمی ابراز امیدواری کرد آژانس بینالمللی انرژی اتمی از تکرار سیاسیکاری بپرهیزد. وی گفت: «اقدامات ایران در چهارچوب پادمان انجام میشود و آژانس بینالمللی انرژی اتمی هم بر آن نظارت دارد.»
به گزارش فرارو، اسلامی در بخشی دیگر از سخنان خود گفت: «در حال حاضر ۱۲۰ بازرس آژانس برای ورود به کشور تائید شده اند. برخی از بازرسانی که تایید نشده اند سالهاست به ایران نیامده اند و نکته دوم اینکه به موجب ماده ۹ اساسنامه، ما این حق قانونی را در پذیرش یا عدم پذیرش بازرسانی که معرفی میشوند، داریم.»
مقامات ایران در شهریورماه سال جاری مجوز فعالیت چندین بازرس آژانس بین المللی انرژی اتمی را برای بازرسی از تاسیسات هستهای ایران لغو کردند. در پی این اقدام رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گفت: «این رفتار ایران به شکل مستقیم و شدید بر توانایی آژانس برای انجام ماموریت خود در ایران و تضمین ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای این کشور تأثیر میگذارد.» از حدود یک سال پیش تا کنون مذاکرات میان ایران و کشورهای چهار به علاوه یک متوقف شده و هیچ مذاکره رسمی در این زمینه انجام نشده است.
حدود یک هفته پیش، رویترز مدعی شد به دو گزارش محرمانه سازمان بینالمللی انرژی اتمی دست یافته که در این گزارشها صراحتا اعلام شده، ایران به طور محسوسی به ساخت بمب اتم نزدیکتر شده است. در این گزارشها تاکید شده که ایران به اندازه کافی اورانیوم غنی شده دارد که برای ساخت سه بمب اتمی مورد استفاده قرار دهد. بر اساس یکی از دو گزارش آژانس اتمی، ایران ۱۲۸/۳ کیلوگرم اورانیوم تا ۶۰ درصد غنیشده در اختیار دارد. این میزان سه برابر ۴۲ کیلوگرمی است که آژانس اتمی به صورت تئوری برای ساخت بمب اتمی کافی دانسته است، البته در صورتی که غنیسازی ادامه پیدا کند. اطلاعات این گزارش در شرایطی مطرح میشود که مقامات ایران بارها اعلام کرده اند هیچ قصد و برنامهای برای ساخت و توسعه سلاحهای هستهای ندارند.
با توجه به این شرایط، پرسشهایی مطرح است از جمله این که آیا ایران به دنبال گشودن فصل جدیدی از مناسبات هستهای با آژانس است و آیا فرصت برای ترمیم روابط ایران و آژانس وجود دارد یا خیر. جلال ساداتیان، دیپلمات پیشین ایران در بریتانیا و مدیرکل پیشین شرق آسیای وزارت خارجه در گفتگو با فرارو به این پرسشها پاسخ داده است:
جلال ساداتیان به فرارو گفت: «نکته مهمی که باید در تحلیل موضوعات مرتبط با مسائل هستهای ایران مورد توجه قرار گیرد این است که با توجه به قطره چکانی بودن اطلاعاتی که در این خصوص به شکل رسمی و از سوی نهادهای مرتبط با انرژی هستهای در کشورمان، مطرح میشود، هیچ یک از تحلیلگران و فعالان حوزه تحلیل مسائل سیاسی، نمیتوانند با قاطعیت در این خصوص اظهار نظر کنند. عمده اطلاعات برای تحلیل این موارد از طریق رسانههای رسمی کشور و روندی است که از پیش در حوزه مسئله هستهای شاهد بودیم. بعد از تحولات منطقهای و پس از تهاجم اولیه حماس و سپس واکنشهای شدید اسرائیل، ایالات متحده در چندین نوبت اعلام کرد که تمایلی برای درگیری با ایران ندارد و گفتگوهای پشت پردهای که رخ میدهد، کمابیش نشان دهنده کنترل شرایط از سوی دو طرف (ایران و آمریکا) است.»