اقتصاد۲۴– در آخرین ماه بهار ۱۴۰۱، نرخ تورم سالانه کشور ۳۹.۴ درصد اعلام شد و شاخص قیمت مصرف کننده از سوی مرکز آمار ایران برای خانوار شهری به ۴۷۳.۲ رسید. این میزان در تورم نقطهای، ۵۱.۴ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است. اعداد خود راوی روزهای سخت اقتصادی برای همه اقشار جامعه به خصوص دهکهای کم درآمد هستند. در همین میان نرخهای معاملات بازار مسکن هم، افزایش پیدا کردند و در فصل جابهجایی، بنگاههای معاملات ملکی هر متر مربع را به قیمت ۳۹ میلیون ۴۰۰ هزار تومان به فروش رساندند. در این وضعیت اجارهی خانهها در بازار مسکن استیجاری، برای متقاضیان به کابوسی بیپایان تبدیل شده است.
مهر ماه پارسال پلتفرم دیوار به عنوان یکی از بزرگترین بسترهای نیازمندیهای اینترنتی کشور، گزارشی از ارزانترین خانهها به ودیعه حداکثر ۱۰۰ میلیونی و اجاره رایگان منتشر کرد. در آن گزارش مناطق حاشیه شهر و جنوب تهران، به عنوان مناطق ارزان قیمت با آپارتمانهای با امکانات و نوساز معرفی شده بودند. صحبت از زمانی است که طبق گزارش بانک مرکزی از معاملات مسکن، در مهر ماه سال ۱۴۰۰، قیمت معامله یک متر مربع زیر بنای خانه مسکونی برابر ۳۱ میلیون ۶۰۰ هزار تومان بود. این رقم، پیش از تورم سالانه خرداد سال جاری (۱۴۰۱) برابر ۳۹.۴ درصد و افزایش قیمت عمده کالاهای اساسی بود. بررسیها نشان میدهد که امروز برای کرایه یک خانه با متراژ حداقل ۵۳ و حداکثر ۷۳ متری در همان محلههای ارزان قیمت حاشیه و جنوب شهر تهران پس از تورم نقطهای خرداد ماه و در فصل جابهجایی، ودیعهی حداقل ۲۸۱ میلیونی بدون اجاره طلب میکنند. به بیان دیگر با تورم سال جاری، یک فرد برای تامین سرپناه مناسب باید ۲.۸ برابر بیشتر از ۹ ماه پیش، هزینه کند. به این ترتیب شاید بتواند خانههایی با سن حداقل ۱۰ تا ۱۵ ساله را اجاره کند. نکته قابل تامل این است که در مناطقی، چون شهر جدید پردیس، بومهن، رودهن و شهر قدس دیگر خبری از خانههایی با ودیعه ۱۰۰ میلیونی و اجاره رایگان نیست. در حالی که آنها، تنها چند ماه پیش یکی از گزینههای انتخاب محل زندگی بودند. همچنین به گزارش بانک مرکزی، متوسط قیمت معاملات بازار مسکن در ماه گذشته (خرداد) به متری ۳۹ میلیون و ۴۰۰ هزار تومان رسیده است. این میزان نشان از تغییری تقریباً ۲۵ درصدی نسبت به ۹ ماه گذشته دارد.
بررسی آگهیهای کرایه خانه در تیر ماه سال جاری نشان میدهد در مرکز و شمال شهر تهران برای خانههای با میانگین متراژ ۵۰ تا ۷۰ متری ودیعهای حداقل ۵۰۰ میلیونی و اجاره ماهانه ۱۰ تا ۱۲ میلیون تومان نیاز است. گرانترین ودیعه مربوط به خانهای ۷۰ متری در جماران با ۷ میلیارد و اجاره ماهیانه ۵ میلیون تومان است.
طبق گزارش بانک مرکزی از تحولات بازار مسکن تا خرداد سال ۱۴۰۱، بیشترین متوسط قیمت در منطقه یک، متری ۸۱ میلیون و ۱۰۰ تومان بوده است. همچنین ارزانترین پیشپرداخت در مرکز شهر تهران منطقه بهار شیراز با ۷۰ میلیون ودیعه و اجاره ماهانه ۵ میلیون را به خود اختصاص داده است. البته موارد مشابه این قیمت بسیار کم و شاید بتوان گفت نایاب است.
بررسی اجارهبهای خانهها در مناطق جنوب شهر تهران و مقایسه آنها با شمال و مرکز شهر، نشان میدهد که تفاوت قیمت چندانی در میزان ودیعه و اجاره خانه بر خلاف سالهای پیش مشاهده نمیشود. به نظر میرسد علت این مسئله تورم سالانه، نوسان قیمت ارز، افزایش شاخص قیمت کالاهای اساسی و همچنین افزایش ۳۲.۸ درصدی قیمت مسکن در سال جاری نسبت به مدت مشابه در سال گذشته است.