اقتصاد۲۴– موضوع چند حلقهای «برجام» که «از تحریمهای ابتدای دهه ۹۰ و سپس عملیات دستیابی به توافق شروع میشود و تا خروج یکطرفه آمریکا و در حلقه آخر، تلاش برای احیا پیش میرود»، طی ۱۰ سال گذشته به کارگردان اصلی بازار مسکن تبدیل شد. روند تغییرات قیمت مسکن و از آن مهمتر، آنالیز رفتار خریداران و فروشندههای ملک از سال۹۱ تا کنون نشان میدهد این بازار به شکل کاملا محسوس و معنادار از تحولات مرتبط با «ریسک غیراقتصادی» (تحریم و مسائل مرتبط با آن) تاثیر گرفته است. فراز و فرود شدید تورم مسکن در چهار مقطع طی این ۱۰سال و هر بار درست در زمان «آغاز حرکت منفی» یا «شروع حرکت مثبت» کارگردان برجامی، مهمترین علامت از نقش اصلی این فاکتور خارجی است. مسکن نیمسال دوم۱۴۰۱ در دو سناریوی مرتبط با همین الگو، قابل پیشبینی است.
بازار مسکن در آستانه ورود به نیمسال دوم ۱۴۰۱ قرار دارد و همزمان، آماده واکنشپذیری از «تاثیرگذارترین نیروی خارجی»؛ «برجام» چه احیا شود چه وضعیت مطابق مثلا یکسال ۱۴۰۰ یا سالهای ۹۷ تا ۹۹ باشد، وضعیت بازار ملک چگونه خواهد شد؟
این، مهمترین پرسشی است که «فعالان حاضر» در بازار مسکن، «تماشاچیها» و «خارجنشین»های صحنه معاملات ملک –دسته سوم هم خانهاولیهایی هستند که به خاطر امواج جهش قیمت به بیرون بازار رانده شدند و هم تقاضای سرمایهای که در حال رصد اوضاع است- هماکنون با آن روبهرو هستند.