اقتصاد۲۴- تجدید ارزیابی خودروسازان و مجوز افزایش قیمت خودرو توانست جانی به بورس ببخشد. برخی از تحلیلگران معتقدند در کنار این اتفاق، انتخابات هم اثری روانی و مقطعی در بازار داشت. نوسانات بازار ارز و طلا نیز از دیگر عوامل اثرگذار بر بازار سرمایه است که به عقیده کارشناسان می‌تواند تا اواسط بهار نیز بازار را تحت تاثیر قرار دهد. با اینحال، اوراق ۳۰ درصدی بانک مرکزی به مثابه ترمزی تلقی می‌شود که هرازگاهی به بورس شوک وارد می‌کند. هرچند بانک مرکزی این اوراق را برای کنترل نرخ دلار منتشر کرد، اما می‌تواند تاثیرات منفی بهویژه بر صندوقهای سرمایه‌گذاری ثابت داشته باشد.
اینکه چه عواملی بورس را در این روز‌ها سبزپوش کرد؟ آیا روند مثبت تا پایان سال ادامه خواهد داشت؟ و اینکه چشم‌انداز بورس در سال آینده به چه صورتی خواهد بود؟ سوالاتی بود که به صورت نظرخواهی از چند کارشناس بازار سرمایه پرسیده شد که در ادامه میخوانید:
آیا اخبار منفی بر روی بورس تاثیر گذاشته است؟
علی طباطبایی کارشناس بازار سرمایه این نکته را تایید کرده و عنوان کرد: روند بورس صعودی نشده چرا که فعالان بازار بورس در این مدت آنقدر روند منفی و خنثی زیادی را دیده‌اند که حالت عادی بازار به روند صعودی تعبیر می‌شود.
او گفته، فروش اوراق با سود ۳۰ درصد مردم را از بورس دور کرده است.
تحلیل شما از اتفاقات این روزهای بورس چیست؟
من فکر می‌کنم پایان دادن به فرآیند اخبار منفی بازار و همچنین نقش نهاد‌های بازارساز یعنی سازمان بورس اوراق بهادار و وزارت اقتصاد باعث شد تا بورس به روند عادی برگردد. البته واقعیت این است که روند بورس صعودی نشده چراکه فعالان بازار بورس در این مدت آنقدر روند منفی و خنثی زیادی را دیده‌اند که حالت عادی بازار به روند صعودی تعبیر می‌شود. به نظر من نظر این دو بازارساز نیز این است که بورس باید حرکت‌های مثبت بیشتری را انجام دهد و خیلی از شرکت‌هایی که در این مدت، عاملیت فروش آنان دستکاری می‌شد و اجازه می‌دادند که شاخص آن‌ها تغییر کند، این کار را متوقف کردند. قطعاً بازار بورس با چند حرکت صعودی مشخص و عدم دستکاری، باعث خواهد شد که فعالان بیشتری را به سمت خود جلب کند. اتفاقی که در روز دوشنبه افتاد و تعداد واحد‌ها پایین آمد به این دلیل بود که جابه‌جایی بیشتری در سهام فعالان بورس رخ داد و نمی‌توان آن را به خروج از بازار تعبیر کرد.
این روند تا آخر سال چگونه پیش می‌رود؟
من فکر می‌کنم تا هشتاد درصد این روند در این روزهای آخر سال ادامه پیدا خواهد کرد، علامت‌ها و نشانه‌ها نیز همین را نشان می‌دهد مگر اینکه اتفاق خاصی رخ دهد و فضا عوض شود.
چه اتفاقی؟
مثلاً در بحث فروش اوراق و یا فعالیت بانک‌ها اتفاقی بیفتد که مجبور شوند دوباره بازار را دستکاری کنند.
فکر می‌کنید انتخابات مجلس نیز در روند بازار بورس تاثیر داشت؟
بله. همیشه در ادوار مختلف این را شاهد بودیم که هر نوع فعالیت اجتماعی و سیاسی و حتی اعتراضات که منجر به تکاپوی مردم شود، بر روی بازار بورس نیز تاثیر دارد و آن را به سمت مثبت می‌برد. با توجه به اینکه انتخابات روز جمعه در روزهای پایانی سال برگزار شده، به همین دلیل احتمال می‌دهم روند تاثیرگذاری آن بر روی فعالان بورس تا پایان اسفند ادامه خواهد داشت.
پیش‌بینی شما برای سال آینده چیست؟
با سیستم اقتصادی‌ای که فعلاً دولت دنبال می‌کند و همچنین سیاست‌هایی که در سازمان بورس در یک‌سال‌ونیم گذشته وجود داشت و رفتار‌هایی که این بازارساز‌ها انجام دادند، بعید می‌دانم شاهد حرکت‌های خاص مثبت در بورس و روند صعودی باشیم، اما معتقدم بورس در سال آینده در زمان‌های دوماهه و سه‌ماهه می‌تواند با بازار‌های موازی رقابت کند و حتی بحث تورم را پوشش دهد و در بازار سهام نیز مقداری قدرت خرید به سرمایه‌گذار‌های هوشیار بدهد. به‌هرحال تصمیم‌گیران در سیاست‌های کلی بورس تجربه اتفاقات سال ۱۳۹۹ را دارند و هم‌اکنون تعداد فعالان در بورس بسیار زیاد است که همین‌ها عاملی است تا بحران‌ها بهتر کنترل شود. البته مورد مهمی وجود دارد که دولت برای اینکه کسری بودجه کشور را تامین کند باید اوراق گواهی بیشتری بفروشد و همین باعث خواهد شد که چشم‌انداز و برنامه مثبت برای اینکه مردم به سمت بورس کشیده شوند، نداشته باشد و ترجیح دهد مردم اوراق بخرند.
سعید درخشانی، کارشناس بازار سرمایه، گفت: سیاست‌های بانک مرکزی بازار بورس را از نظر نقدینگی تحت فشار قرار داده و این احتمال وجود دارد که باز تورم بالاتر برود و با رکود بیشتری مواجه شویم.
او همچنین می‌گوید: اگر دولت بخواهد با قهر با بازار سرمایه برخورد کند قطعاً بازدهی آن کمتر خواهد شد که می‌تواند خطرناک باشد.
نوسانات این روزهای بازار بورس را چطور تحلیل می‌کنید؟
بازار بورس به دلیل سیاست‌های بانک مرکزی از نظر نقدینگی تحت فشار است. همچنین بانک مرکزی نرخ بهره را بالا برده تا از بالا رفتن تورم جلوگیری کند، اما به دلیل اینکه بخش زیادی از مشکل تورم از محل کمبود عرضه در اقتصادمان است، احتمال می‌دهم این سیاست موفق نخواهد بود و در نهایت تورم را بالاتر خواهد برد و کشور با رکود بیشتری مواجه خواهد شد. البته بازار سرمایه از مسائل دیگری نیز تاثیر می‌گیرد؛ مثلاً ما شاهد سرکوب قیمت‌ها و همچنین قیمت‌گذاری دستوری هستیم.
متاسفانه دولت نمی‌تواند جلوی روند افزایشی تورم را بگیرد، اما می‌تواند جلوی فروش شرکت‌ها را با نرخ بازار بگیرد و آن‌ها را مجبور کند تا با قیمت کمتر فروخته شوند که نتیجه آن خارج شدن این شرکت‌ها از سودآوری است، چون توجیه سرمایه‌گذاری در آن‌ها از دست می‌رود، این روند باعث شده تا سرمایه‌گذاران ترجیح دهند سهام خود را بفروشند و به سمت سرمایه‌هایی که دولت نمی‌تواند آن‌ها را کنترل کند، مانند ملک، ارز و سکه بروند که اثر مخرب این روند را متاسفانه در آینده خواهیم دید؛ اینکه بعد از حدود دو ماه که بورس روند منفی را طی می‌کرد، دو روز مثبت شد، اما ادامه‌دار نبود و باز منفی شد. اگر دولت بی‌توجه به بازار سرمایه باشد قطعاً سرمایه به سمت بازار‌های موازی کوچ خواهد کرد که بسیار مخرب و خطرناک خواهد بود.
شرایط بورس را تا آخر سال چگونه می‌بینید؟
همیشه در آخر سال شرکت‌ها تحت فشار نقدینگی هستند و به پول نیاز دارند؛ همچنین به نظر می‌آید که بانک‌ها اعتبار کارگزاری‌ها را کم کرده‌اند و این یعنی بازار تا آخر سال با چالش نقدینگی مواجه خواهد بود و بورس کار راحتی برای صعودی شدن ندارد. البته این را نیز باید اضافه کنم که قیمت‌ها در بازار سرمایه خیلی جذاب است و کمتر زمانی را دیدیم که این بازار برای سرمایه‌گذاری اینقدر ارزنده باشد؛ بنابراین اکنون زمان خوبی برای خرید سهام توسط افرادی است که به‌دنبال سرمایه‌گذاری هستند.
سال آینده چگونه خواهد بود؟
من فکر می‌کنم در سال آینده، هم رشد تورم و هم رشد نقدینگی بالاتر از امسال خواهد بود و بازار سرمایه نیز رشد خواهد کرد، ولی اگر دولت بخواهد با قهر با بازار سرمایه برخورد کند، شرکت‌ها را جریمه کند و انتقام تورم را از کسانی بگیرد که هیچ نقشی در آن ندارند و در بخش اقتصاد نیز ناهماهنگ عمل کند، قطعاً بازدهی بازار سرمایه از بازار ارز و دیگر بازار‌ها کمتر خواهد بود که می‌تواند خطرناک باشد.