اقتصاد۲۴- «ایران از لحاظ دارا بودن ذخایر گازی در رتبه دوم جهان قرار دارد و ۱۷ درصد سهم گاز جهان را داراست.»؛ همین یک گزاره کافی است تا مردم چنین کشوری در روزهای سرد سال حداقل با کمبود گاز مواجه نشوند. با این حال تصمیمگیران و مسئولان ایرانی با دلخوشکردن به این منابع، به جای سرمایهگذاری روی آن، از این نعمت هم صرفا بهعنوان دستاویزی برای کریخوانیهای سیاسیهای خود در سطح بینالمللی استفاده میکنند.
چنانکه سال گذشته که سرمای کمسابقهای بیشتر کشورهای جهان را در برگرفت، مسئولان دولت سیزدهم، بهویژه وزیر نفت و مشاور ارشد تیم مذاکرهکننده هستهای، اروپا را تهدید به فرا رسیدن زمستان سخت کردند. در حال پارسال ایران وارد بازی روسی شد که بسیاری از شهرها در خود کشور، بهویژه در مناطق شرقی و شمالشرقی در نبود گاز شبکه خانگی به وسایلی نظیر توستر و پتو برای حفظ جان خود پناه آورده بودند.
حتی با تشدید برودت هوا، پایتخت کشور هم سال گذشته از قطعی گاز در امان نماند و شهروندان تهرانی هم ساعاتی از روزهای مختلف در دمای زیر صفر درجه را بدون گاز به سر رساندند.
جواد اوجی، وزیر نفت ابراهیم رئیسی، که پیش از سردشدن هوا برای مردم اروپا ابراز دلسوزی میکرد و از دولتهای نالایق غربی سخن میگفت، برای گذر از سرما و زمستان سخت ایران تنها یک راهکار داشت و آن، این بود که مقابل دوربین صداوسیما ظاهر شود و از مردم بخواهد که در خانه هم از جوراب و کاپشن را از تنشان درنیاورند.
امسال شرایط تقریبا بهگونهای دیگر رقم خورد. طوریکه تا پایان بهمن ماه خبری از سوز و سرمای سال گذشته خبری نبود و طبق تجربه سالهای قبل انتظار میرفت اسفند ماه نیز به فصل بهار نزدیکی بیشتر داشته باشد. از این رو وزارت نفت در حال آمادهسازی خود برای مانور روی گذر از زمستان بدون قطعی گاز بود؛ اما ورود یک توده هوای سرد که با بارش برف در بیشتر نقاط کشور همراه بود تمام برنامههای این وزارتخانه را بر هم زد.
طوریکه پیش از فراگیری سرما در تمام استانهای کشور، باز هم سناریوی سال گذشته تکرار شد و فصل دوم زمستان سخت در سال ۱۴۰۲ فرا رسید. این بار نیز در اولین اقدام گاز صنایع، بهویژه پتروشیمیها بلافاصله قطع شد.
طبق اعلام احمد مهدویابهری، دبیرکل انجمن صنفی کارفرمایی صنعت پتروشیمی ایران، پس از ورود توده هوای سرد به کشور گاز اکثر پتروشیمیهایی که از گاز متان استفاده میکننده قطع شده است.
او نیز وزارت نفت را مهمترین مقصر چنین شرایطی میداند و معتقد است در حالی که امکان جذب سرمایهگذار خارجی وجود ندارد، به بخش خصوصی داخلی هم امکان سرمایهگذاری داده نمیشود.
روز چهارشنبه، ۹ اسفند ۱۴۰۲، نیز دفتر مدیریت بحران استانداری خراسان شمالی از قطعی گاز ادارات این استان خبر داد.
همچنین معاون استانداری سمنان قطع گاز ادارات و بانکهای این استان را حداقل تا پایان امروز قطعی اعلام کرد.
در شهرهای شمالی، اما اوضاع وخیمتر است و شرکتهای گاز منطقهای نسبت به احتمال قطع گاز شبکه خانگی هشدار دادهاند. رئیس مرکز کنترل گاز نیز علاوه بر استانهای شمالی این هشدار را مربوط به خراسانهای شمالی، رضوی و جنوبی هم دانسته است.
در این بین جدال بر سر تعطیلی ادارات دولتی و مدارس باز هم بالا گرفته و بار دیگر کشور به سمت تعطیلی حرکت میکند. سیاستی که گرچه در سالهای گذشته تاثیر چندانی بر کاهش مصرف گاز نداشته، اما باز هم دولت و مجموعه حاکمیت روی تکرار اجرای آن پافشاری میکنند.
وزیر نفت نیز در سال جدید ابتکار به خرج داد و با کاپشن مقابل دوربین صداوسیما ظاهر شد و از مردم خواهش کرد تا سیستم گرمایشی و بخاری اضافه خود را خاموش کنند تا شهروندان مناطق سردسیر کشور با افت فشار گاز مواجه نشوند.
اظهاراتی که نشان میدهد گویا نهادهای دولتی همچنان مصرفکنندگان را عامل بروز بحران گازی در کشوری میدانند که ۱۷ درصد منابع گازی جهان را در اختیار دارد.