کتاب «نگاهی به تمدن شکوهمند ایرانی: میراثی کهن، هویتی پایدار و افقی رو به آینده» تازهترین اثرعلمی منتشرشده در اتریش درباره تاریخ، هویت و ساختار تمدنی ایران است؛ اثری که میکوشد تصویری جامع، کلی، منسجم و بهدور از روایتهای کلیشهای از یکی از کهنترین و تأثیرگذارترین تمدنهای جهان ارائه دهد.
جوان آنلاین: این کتاب ۷۲ صفحهای (قطع رقعی) که زیر نظر دکتر رضا غلامی با سابقه تمدنپژوهی و با همت رایزنی فرهنگی ایران در اتریش و توسط انتشارات یونیدیالوگ Unidialogue منتشر شده، نخستین تلاش جدی برای بازنمایی ظرفیتهای فکری، فرهنگی و تاریخی ایران به زبان آلمانی در سالهای اخیر بهشمار میرود.
کتاب از ایرانِ پیشاتاریخی آغاز میکند و با بررسی تمدنهای اولیه فلات ایران، ظهور مادها، شکوه هخامنشیان، پایداری اشکانیان و درخشش ساسانیان، تصویری دقیق از ریشههای عمیق دولتسازی و فرهنگسازی ایرانی ارائه میدهد. سپس ورود اسلام به ایران، تکوین هویت ایرانی ـ اسلامی، دوران طلایی علم و فلسفه، نقش تعیینکننده دانشمندان ایرانی در جهان اسلام، و شکوفاییهای بزرگ عصر سامانی، سلجوقی، ایلخانی، تیموری و صفوی بهصورت تحلیلی، اما فشرده بررسی میشود.
از ویژگیهای محوری کتاب، تمرکز بر «وجه تمدنی» تاریخ ایران است؛ یعنی تاریخ بهمثابه فرایند تولید علم، اخلاق، هنر، دولتمندی، معنویت و تعاملات بینفرهنگی. نویسنده با نگاهی تحلیلی و نه صرفاً روایی، نشان میدهد که چگونه ایران در دورههای مختلف توانسته میان عقلانیت عملی و معنویت، میان قدرت سیاسی و اخلاق عمومی، و میان توسعه مادی و فرهنگسازی تعادل برقرار کند؛ تعادلی که هسته مرکزی مفهوم «تمدن ایرانی» را شکل میدهد.
بخشهای پایانی کتاب نیز با پرداختن به دوران قاجار، پهلوی و سپس انقلاب اسلامی، تصویری روشن و بیطرف از چالشهای ایران در عصر مدرن، تجربه گذارهای پیچیده اجتماعی و تلاشهای معاصر برای بازسازی هویت و کارآمدسازی نهادهای فکری و فرهنگی ارائه میکند. انتشار این کتاب در فضای آلمانیزبان، تلاشی است برای باز کردن مسیرهای تازه گفتوگو میان ایران و اروپا و ارائه تصویری عمیقتر و علمیتر از کشوری که اغلب در رسانهها به شکلی ناقص و سطحی معرفی میشود.