
اقتصاد۲۴- به دنبال حمله بامداد شنبه اسرائیل به ایران، کشورهای مالدیو، لبنان، بحرین، اندونزی، یمن، امارات، پاکستان، سوریه، عمان، برزیل، عراق، ترکیه، الجزایر، اردن، قطر، عربستان، کویت و افغانستان و حتی کشور اروپایی چون سوئیس تجاوز به خاک کشورمان را محکوم کردند، اما دو غایب بزرگ در میان محکومکنندگان دیده میشود: چین و روسیه. با وجود آنکه دیروز دوشنبه، قاهره و پکن به شکل نیمبندی حمله اسرائیل را محکوم کردند، ولی کماکان و تا لحظه تنظیم این گزارش خبری از محکومیت مسکو نیست که نشان میدهد برخلاف تحلیل برخی جریانهای سیاسی کشور ذیل راهبرد نگاه به شرق در سیاست خارجی، اساسا تکیه بر بازیگری چون روسیه که عنوان «متحد استراتژیک» را یدک میکشد، نمیتواند در راستای تحقق منافع ملی و حفط امنیت ملی ارزیابی شود. کمااینکه کارنامه روسیه در سایر موضوعات از جزایر سهگانه ایرانی گرفته تا کریدور زنگزور، تحولات خاورمیانه طی یک سال گذشته بعد از عملیات هفتم اکتبر و به دنبال آن تنش ایران و اسرائیل، حکایت از آن دارد که شخص پوتین و کرملین، در راستای منافع خود حتی حاضر به عبور از خط قرمزی به نام «تمامیت ارضی ایران» است. بنابراین گزاره پررنگی که به کرات در محافل تحلیلی و رسانهای بر آن تأکید میشود اینجا به شکل جدیتری مورد توجه قرار خواهد گرفت که روسها به دنبال استفاده از جایگاه و وزن تهران در معادلات مربوط به خود نظیر ماجرای جنگ اوکراین هستند.
۲۹ آذر ۱۴۰۲/ ۲۰ دسامبر ۲۰۲۳ بود که مجمع همکاری کشورهای عربی و روسیه، به منظور گسترش همکاریهای فیمابین در مراکش برگزار شد و در بیانیه پایانی این نشست، ادعاهای تکراری امارات درباره جزایر سهگانه ایرانی طرح شد. امضای چنین بیانیهای از سوی روسیه که به معنای تأیید مسکو بر ادعای واهی ابوظبی، همان زمان با انتقادهای گستردهای در ایران مواجه شد. اگرچه این بیانیه دارای بندهای متعددی است، اما تأکید بر «استفاده از راهحلها و ابتکارات صلحآمیز برای حل مناقشه مالکیت جزایر سهگانه»، تکرار موضع غیردوستانهای بود که طی ماههای اخیر به صورت پررنگتری از سوی دولت امارات درحال پیگیری است؛ موضوعی که بارها با واکنش قاطع تهران مواجه شده و ایران تأکید کرده حاکمیت ایران بر جزایر سهگانه «غیرقابل مذاکره» است. در چنین شرایطی بیانیه پایانی نشست ۲۰ دسامبر علاوهبر طرح پیشنهاد «مذاکرات دوجانبه»، از مطرحشدن این موضوع در دیوان دادگستری بینالمللی حمایت میکند؛ موضوعی که تأیید آن از سوی دولت روسیه بحث برانگیز شده است.
