اقتصاد۲۴-آشفتگی در بازار مسکن کشور موج میزند، رشد قیمت مسکن در نیم قرن گذشته، دسترسی دهکهای مختلف به مسکن در ایران را کاهش داده است. بهطوری که طبق دادههای مرکز آمار ایران، در حال حاضر ۲۴.۵ میلیون نفر در کشور اجارهنشین هستند. همچنین بسیاری از افرادی که دیگر قادر به خریداری مسکن در تهران نیستند، اقدام به خرید ملک در حاشیه شهر میکنند تا بتوانند از موقعیتهای شغلی موجود در پایتخت استفاده کنند.
گزارشهای آماری نشان میدهد در پنج سال منتهی به ماههای پایانی سال ۱۴۰۱، هزینه تامین مسکن در سبد معیشت خانوار بهطور متوسط ۹۰۰ درصد افزایش یافته، حال آنکه دستمزد خانوارها در این دوره کمتر از ۷۰۰ درصد رشد کرده است. همچنین در سالهای اخیر، به تناوب گزارشهایی از کوچ مستاجران به حاشیه شهرها در پی افزایش اجارهبهای مسکن منتشر شده است. افزون بر این ها، آمارهای رسمی نشان میدهد که به طور متوسط، حدود ۷۰ درصد درآمد هر خانوار ایرانی صرف اجاره مسکن میشود. این شرایط پرسشهایی را ایجاد میکند از جمله این که چه عاملی بازار مسکن را به این هرج و مرج رساند، ادامه این نا به سامانی چه تبعاتی برای جامعه به دنبال دارد؟ «حسین راغفر»، اقتصاددان و عضو هیئت علمی دانشگاه الزهرا در این خصوص به «تجارت» پاسخ داده است:
مسکن درگیر رانتبازی و تورم خودساخته
حسین راغفر به روزنامه «تجارت» گفت: «ریشه هرج و مرج امروز بازار مسکن ایران در اقتصاد سیاسی نهفته است؛ گروهی از جریانات سیاسی وابسته به قدرت عملا فرصتهای انحصاری برای اخذ امتیازات و ساخت و ساز مسکن در کشور را در اختیار دارند و این نهادها با مهمترین عنصر اقتصاد کنونی ایران یعنی تورم درصدد کسب سودهای کلان هستند. این جریانات وابسته به سیاست با دریافت زمینهای رایگان و ساخت و ساز خارج از ظرفیت یک محدوده بدون پرداخت عوارض در بازار مسکن ایران به رانت بازی پرداختند و سپس با فضاسازی و دستکاری در افکارعمومی تورمهای عجیبی ساختند و این امر باعث شده که امروز با دستکاری این جریان، مسکن از سبد مصرف بسیاری از خانوار خارج شده و عملا طبقاتی میانی و رو به پایین قدرتی برای خرید خانه ندارند.»
مسکن رهاترین بخش اقتصاد ایران
این استاد دانشگاه الزهرا میگوید: «در دوران ابتدای انقلاب، تعهدات قانون اساسی اجرا میشد و آموزش و پرورش و خدمات سلامت به صورت رایگان بود.دولت همزمان خدمات گستردهای ارائه میکرد که در هزینه زندگی مردم به شدت تاثیرداشت.