اقتصاد۲۴- ایران یکی از اعضای مؤسس سازمان کشورهای صادرکننده نفت (اوپک) است و نقش تعیینکنندهای در شکلگیری این سازمان در دهه ۱۹۶۰ میلادی داشته است. کشور ما بهعنوان یکی از بزرگترین تولیدکنندگان نفت جهان در آن زمان، تلاش کرد تا با همکاری کشورهای نفتخیز دیگر، قیمتها و تولید نفت را به شکل مؤثرتری مدیریت کند. ایران بهعنوان یکی از اولین کشورهایی که خواستار وحدت بین کشورهای تولیدکننده نفت بود، در مذاکرات اولیه نقش کلیدی ایفا کرد و از دیدگاههای خود برای ایجاد ثبات در بازار جهانی نفت حمایت کرد.
در دهه ۱۹۶۰، کشورهای صادرکننده نفت با چالشهای جدی روبهرو بودند؛ قیمت نفت تحت کنترل شرکتهای بزرگ نفتی چندملیتی قرار داشت و تصمیمگیریها عمدتاً به نفع شرکتهای خارجی بود. ایران بهعنوان یکی از کشورهای اصلی تولیدکننده نفت، بهویژه پس از ملی شدن صنعت نفت در دهه ۱۹۵۰ و تجربه تحولات سیاسی داخلی، به دنبال حفظ منافع ملی خود و افزایش نفوذ در بازار جهانی نفت بود. دولت ایران در آن زمان با همکاری عراق، کویت، عربستان سعودی و ونزوئلا، زمینههای اولیه تشکیل یک سازمان مشترک را فراهم کرد. این پنج کشور در سپتامبر ۱۹۶۰ در بغداد گرد هم آمدند و اساسنامه اوپک را تدوین کردند.