«آرمان ملی» رویکرد 3 رکن موثر در انتخابات را بررسی میکند: حاکمیت فعال، جامعه بلاتکلیف؛ جریانات سیاسی منتظر
انتخابات مجلس دوازدهم که کمتر از شش ماه دیگر در میانههای اسفند برگزار خواهد شد را میتوان از زوایای مختلفی مورد بررسی قرار داد. زوایا و نگرشهایی که سه وجه را پوشش میدهد. زوایه و نگاه حاکمیت به مساله انتخابات، جامعه و جریانات سیاسی. اگر از زاویه نخست یعنی رویکرد حاکمیت به بحث انتخابات ورود کنیم بهنظر میرسد این انتخابات یکی از حیاتیترین ادوار انتخاباتی نظام طی 43 سال گذشته است. چنانکه بسیاری معتقدند اتفاقات و تحولات سال گذشته بر نوع نگاه مردم به انتخابات تاثیر گذاشته است و حاکمیت نیز از آنجاییکه نمیخواهد مثل مجلس یازدهم در اسفند 98 انتخاباتی سرد و حداقلی را تکرار و تجربه کند تمام تلاش خود را برای حضور حداکثری مردم در پای صندوقهای رای انجام میدهد. از همینرو است که از ماههای گذشته دستگاههای اجرایی و نظارتی فعالیتهای گسترده خود را برای برگزاری انتخاباتی مطلوب آغاز کردهاند. حال با این پیش فرض که مهمترین رکن برگزاری انتخاباتی خوب و مطلوب حضور و مشارکت حداکثری مردم است؛ این پرسش مطرح میشود که در فاصله کمتر از شش ماه مجموعه دولت و حاکمیت چه تدابیر و تمهیداتی برای اقناع و ترغیب مردم برای حضور پرشور و مشارکتی در انتخابات اندیشیده است؟ آیا صرفا دعوت به حضور در انتخابات کفایت میکند و مردم این دعوت را اجابت خواهند کرد یا اینکه امور مهمتر دیگری باید برای اقناع مردم در نظر گرفته شود؟ اینها پرسشهایی است که برای برگزاری انتخاباتی مشارکتی و پرشور به آنها پاسخی منطقی و مستدل داده شود. اما رویکرد و زوایه نگاه دوم به جامعه باز میگردد و همانطور که گفته شد، آنها هستند که انتخابات را بهعنوان یکی از ارکان دموکراسی معنی و مفهوم میبخشند. با این حال شرایط جامعه طی سالهای گذشته به نحوی بوده که شاهد نوعی گپ و گسست میان جامعه با مجموعه حاکمیت و جریانهای سیاسی بودهایم. چه اینکه اگر نگاهی به دو انتخابات پیشین یعنی انتخابات مجلس یازدهم در اسفند 98 و ریاست جمهوری سیزدهم در خرداد 1400 بیندازیم بهوضوح مشاهده خواهیم کرد که حضور کاهش محسوس حضور مردم یا به عبارتی حضور حداقلی ناشی از برخی نارضایتیهای جامعه دارد که خود را در قالب کاهش چشمگیر حضور در پای صندوقهای رای نشان داده است. چه اینکه اگر اتفاقاتی همچون گرانی حاملهای انرژی از جمله بنزین در آبان 98 باعث کاهش اعتماد و ریزش سرمایه اجتماعی شد و نمود خود را در انتخابات 4 ماه بعدش نشان داد، اما روند نارضایتیها و انتقادات تا حدی ادامه یافت که انتخابات بعدی را نیز تحتالشعاع قرار داد. با این حال اتفاقات پاییز 1401 مجددا باعث شد تا عدم اعتماد و کاهش سرمایه اجتماعی بیش از پیش شود و بسیاری را بدین باور برساند که با این رویکرد شاید انتخابات مجلس حداقلی از دور گذشته برگزار شود. با این حال آنچه مسجل است برگزاری انتخابات خوب و درخور در گرو تعامل ملت و حاکمیت و رضایت طرفین است. اما سومین زاویه رویکردی و ضلع مثلث انتخابات جریانات سیاسی هستند. گرچه اصولگرایان جملگی در انتخابات شرکت خواهند کرد اما با تشتت بالای موجود در این جریان شاهد چندین و چند لیست ارائه شده خواهیم بود و این موضوع احتمال پیروزی آنها را کاهش خواهد داد. اصلاحطلبان نیز هنوز موضع واحدی اتخاذ نکردهاند و باید دید طی ماههای آینده چه رویکردی خواهند داشت. اما جبهه سوم معتدلین و میانهروها هستند که در این انتخابات برنامه مدونی دارند و درصدند تا کرسیهای بهارستان را از آن خود کنند و ثبتنام قریب به 500 نماینده ادوار که بیشتر متمایل به معتدلین هستند روایتگر این مساله است. حال باید دید که شرایط انتخابات مجلس به چه سمت و سویی خواهد رفت.
