برجام که در ظاهر به عنوان یک توافق چندجانبه با هدف حل وفصل شفاف و فنی پرونده هستهای کشورمان معرفی شد، اما در عمل حامل مفاد و ساز و کارهایی بود که ماهیت سیاسی آنها از همان آغاز پیداست. یکی از برجسته ترین این موارد مکانیسم موسوم به «ماشه» است؛ سازوکاری که به کشورهای غربی اجازه میدهد با تفسیری کاملاً سیاسی، تمامی تحریمهای شورای امنیت را بدون نیاز به اجماع دوباره بازگردانند. این ماده نه تنها به عنوان یک ضمانت فنی در برجام طراحی نشده ، بلکه به عنوان ابزار راهبردی در زمینه حفظ اهرم فشار بلندمدت بر ایران در نظر گرفته شده است.
به گزارش عصر اصفهان نیوز، نویسنده: غلامرضا فرخی/بررسی الگوی سیاستگذاری آمریکا و همتایان اروپایی نشان میدهد که چنین ابزارهایی هرگز به صورت واکنشی و کوتاهمدت خلق نمیشوند. دستگاه برنامه ریزی امنیت ملی در غرب تصمیمات کلان را با افق زمانی چندین ساله و حتی دههای اتخاذ میکند. در مورد مکانیسم ماشه طراحی این ابزار از همان آغاز مذاکرات برجام به موازات خواست غرب برای جلوگیری از گسست کامل چارچوب تحریمها پیشبینی شده بود. در واقع گنجاندن این ماده در متن توافق به آنها این امکان را داد که حتی بدون توسل به شورای امنیت در زمان دلخواه و بر اساس ارزیابی منافع سیاسی خود محدودیتهای اقتصادی و تسلیحاتی علیه ایران را بازگردانند.