اقتصاد۲۴- محمدرضا نادری گیسور در روزنامه اطلاعات نوشت: کافی است این روزها به دور و برمان نگاه کنیم. قیمت انواع کالاها و خدمات، بسیار فراتر از تورم عادی سالانه افزایش یافته و «تابآوری مردم» را هدف گرفته است. مردم ایران از نظر اجتماعی، تابآوری بالایی دارند. این را در طول دو ماه اخیر هر روز و هر شب نشان دادهاند، اما اگر دولت و دستگاه قضایی دیر بجنبند و اقدام لازم یا برخورد قاطعی با اخلاگران انجام ندهند، این خطر وجود دارد که گرانیهای اخیر «تابآوری اقتصادی» و در ادامه آن، «تابآوری اجتماعی» مردم را تحت تأثیر قرار دهد.
اصولاً در دوران جنگ، دولتها با مجموعهای از فشارهای همزمان روبهرو میشوند: کمبود کالا و مواد اولیه، اختلال در زنجیره تأمین، افزایش تقاضا برای کالاهای اساسی، و در کنار آن احتمال سوءاستفاده سودجویان و شبکههای قاچاق. در چنین شرایطی، کنترل بازار، بهویژه کنترل قیمتها، توزیع عادلانه کالاهای ضروری و نظارت بر تولید و عرضه، میتواند نقش تعیینکنندهای در حفظ امنیت اقتصادی و حتی انسجام اجتماعی داشته باشد. این کنترل نه به معنای دخالت گسترده و دائمی، بلکه بیشتر به عنوان یک ابزار اضطراری و مدیریتی برای مقابله با بحرانهای ناگهانی است و باید از آن بهره گرفت.
یکی از مهمترین دلایل اهمیت کنترل بازار در دوران جنگ، مسأله «تامین» است. جنگ معمولاً باعث کاهش تولید داخلی یا کند شدن آن میشود؛ کارخانهها به دلیل تحریمها یا بمبارانها ممکن است به مواد اولیه کمتری دسترسی داشته باشند یا نیروی کار و انرژی مورد نیازشان محدود شود. از سوی دیگر، حملونقل و واردات نیز با ریسکهای جدی مواجه میشود. در نتیجه، کالاهای ضروری مانند مواد غذایی، دارو، سوخت و اقلام بهداشتی ممکن است با کمبود روبهرو شوند.