احیای تالابها در آذربایجانغربی، همزمان با حفاظت محیطزیست، مسیر جذب سرمایه گردشگری و رونق اقتصاد محلی را هموار میکند
سمانه محمدی – جوان آنلاین: بارشهای قابل توجه پاییز و زمستان امسال در آذربایجانغربی، پس از چند سال خشکسالی متوالی، نشانههایی روشن از بازگشت تدریجی حیات به زیستبومهای آبی استان را نمایان کرده است؛ بارشهایی که نهتنها زمینهای کشاورزی و منابع آب سطحی را تقویت کرده بلکه بار دیگر تالابهای فصلی و دائمی، بهویژه تالابهای اقماری دریاچه ارومیه را به مدار طبیعی خود نزدیک کرده است. افزایش روانابها، آبگیری مجدد تالابهایی که سال گذشته خشک یا نیمهخشک بودند و بهبود شرایط اکولوژیکی زیستگاههای پرندگان مهاجر، تصویری تازه از اثر مستقیم بارشها بر احیای سرمایههای طبیعی شمالغرب کشور ترسیم میکند. تالابها در آذربایجانغربی به عنوان یک پهنه آبی، حلقهای حیاتی در زنجیره احیای دریاچه ارومیه هستند که مسئولیت مهار ریزگردها، تعدیل اقلیم محلی و حفظ تنوع زیستی منطقه را نیز بر عهده دارند. با این حال، کارشناسان و مسئولان محیطزیست تأکید دارند بارشهای مناسب اگرچه فرصتی کمنظیر برای احیای تالابها فراهم کرده، اما تداوم این وضعیت منوط به مدیریت هوشمند منابع آب، تأمین پایدار حقآبه تالابها و مراقبت مستمر از این زیستبومهای حساس است؛ چراکه بدون حفاظت و مدیریت، این فرصت اقلیمی نیز میتواند بهسادگی از دست برود.
آذربایجانغربی با برخورداری از ۴۰تالاب دائمی و فصلی و همچنین شش تالاب ثبتشده در کنوانسیون بینالمللی رامسر، یکی از استانهای کمنظیر کشور در حوزه تنوع زیستبومی تالابی محسوب میشود. بارشهای زمستانی امسال، نقش تعیینکنندهای در بهبود شرایط این تالابها، بهویژه تالابهای واقع در حوضه آبریز دریاچه ارومیه داشته است. افزایش سطح آب در این اکوسیستمها، نهتنها به بازگشت تدریجی پوشش گیاهی کمک کرده، بلکه شرایط زیستی گونههای جانوری و پرندگان مهاجر را نیز به شکل محسوسی بهبود بخشیده است. هر بارش مؤثر، فرصتی تازه برای بازسازی اکوسیستمهای آسیبدیده و تقویت تعادل طبیعی منطقه فراهم میکند؛ تعادلی که اثرات آن در کاهش گردوغبار، بهبود کیفیت هوا و ارتقای سلامت محیطزیست کاملاً ملموس است.
تالابهای اقماری در مسیر احیا
مدیرکل حفاظت محیطزیست آذربایجانغربی با اشاره به تأثیر مستقیم بارندگیهای اخیر بر وضعیت تالابها میگوید: «بعد از بارندگیهای اخیر، تالابهای استان بهویژه تالابهای اقماری دریاچه ارومیه آبگیری شدهاند و درحال حاضر شاهد شرایط مطلوبتری برای این زیستبومها هستیم. این وضعیت نشان میدهد؛ اگر بارشها با مدیریت صحیح منابع آب همراه شود، امکان بازگشت تدریجی تالابها به چرخه طبیعی وجود دارد.»