لرستان با تکیه بر ظرفیتهای اقلیمی، نقشی کلیدی در تولید محصولات کشاورزی و تأمین امنیت غذایی ایران ایفا میکند
جوان آنلاین: لرستان با تکیه بر ظرفیتهای اقلیمی، نقشی کلیدی در تولید محصولات کشاورزی و تأمین امنیت غذایی ایران ایفا میکند. این استان، اگرچه امسال بارشهای نسبتاً خوبی را تجربه کرده، اما پشت این ظاهر امیدوارکننده، بحران آرام و عمیقی جریان دارد. بحرانی که نامش فقط کمآبی نیست، بلکه ناهماهنگی میان منابع آب و شیوه مصرف آن است. کارشناسان میگویند بارندگیهای مقطعی نمیتواند جبران سالها برداشت بیرویه از سفرههای زیرزمینی و الگوهای نادرست کشت را بکند. چاهها هر سال عمیقتر میشوند و رودخانهها کمجانتر از گذشته به مسیر خود ادامه میدهند. الگوی کشت فعلی دیگر پاسخگوی شرایط کنونی نیست و اصلاح آن باید به یک برنامه عملی، منسجم و مستمر در سطح استان تبدیل شود. شرایط حساس منابع آبی و ضرورت مدیریت مصرف آب در بخش کشاورزی، نشان میدهد اصلاح الگوی کشت، ضرورت امروز کشاورزی استان است و بدون اجرای آن، پایداری تولید و حفظ منابع پایه با چالش جدی مواجه خواهد شد.
صدای موتورپمپها از حاشیه مزارع به گوش میرسد؛ صدایی که سالها برای کشاورزان لرستانی نشانه سرزندگی و رونق بود، اما حالا برای کارشناسان، به زنگ هشداری تبدیل شده خبر از کاهشِ تدریجی نبضِ حیات در زمین میدهد. آب، آرامآرام عقب مینشیند و سفرههای زیرزمینی، هر سال تشنهتر از سال قبل بیدار میشوند. در روستاهای پاییندست، کشاورزان چشم به کانالهایی دوختهاند که دیگر مثل گذشته پرآب نیستند. برخی هنوز بر همان سنتهای قدیمی اصرار دارند؛ همان کشتهای پرمصرف، همان توسعه بیمحابای اراضی و همان تصور همیشگی که امسال هم میگذرد. اما واقعیت اقلیم، دیگر با امید و عادت کنار نمیآید.
سرسبزی، واقعیتی که پنهان میماند
لرستان هنوز در ذهن بسیاری، استانی پرآب و سرسبز است. همین تصویر تاریخی باعث شده حساسیت نسبت به بحران آب، دیرتر از بسیاری مناطق دیگر کشور شکل بگیرد. اما حالا مدیران حوزه آب و کشاورزی صریحتر از همیشه از لزوم تغییر صحبت میکنند؛ تغییری که اگر امروز آغاز نشود، فردا شاید دیگر فرصتی برای آن باقی نماند. مسئله فقط کاهش حجم آب نیست؛ موضوع، آینده امنیت غذایی، معیشت روستایی و حتی مهاجرتهای خاموشی است که از دل زمینهای خشکشده آغاز میشود. وقتی کشاورزی نتواند هزینههایش را تأمین کند، روستا آرامآرام خالی میشود و بحران، از مزرعه فراتر میرود.