کسری منابع صندوقهای بازنشستگی کشوری و لشکری با روند صعودی در حال افزایش است. در شرایطی که پیش از این نسبت پشتیبانی صندوق تامین اجتماعی حدود ۲۵ درصد بود یعنی ۲۵نفر بیمه پرداخت میکردند و یک نفر مستمری دریافت میکرد این رقم در سال ۱۴۰۲ به نیم درصد رسیده است. معنای این عبارت این است که حتی یک نفر همه بیمه پرداخت نمیکند که یک نفر بازنشستگی بگیرد. این وضعیت بحرانی موجب شده تا صندوقها برای پرداخت مستمری بازنشستگان از دولت و وام بانکی کمک بگیرند که در عمل این نوع تسهیلات هیچ کارکردی در بخش واقعی اقتصاد ندارد و استمرار یک چرخه معیوب است. با توجه به اینکه روند هرم جمعیتی ایران به سمت میانسالی و پیری در حرکت است اصلاح اندیشه حکمرانی یک ضرورت جدی است که دولت چهاردهم باید برنامه خود برای این مهم را به فوریت ارائه کند.
جوان آنلاین: بحران صندوقهای بازنشستگی موضوعی است که در جلسات وزیر جدید تعاون، کار و رفاه اجتماعی با نمایندگان مورد بررسی قرار گرفته است. احمد میدری یکی از بحرانهای اقتصادی و اجتماعی کشور را صندوقهای بازنشستگی میداند که هزینه زیادی را به کشور تحمیل کرده و یکی از راههای بهبود شرایط آن را تغییر سن بازنشستگی میداند.
از فساد و ناکارآمدی تا تداوم سیاستهای غلط
یک عضو کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی با اشاره به وضعیت صندوقهای بازنشستگی، گفت: دلیل وضعیت صندوقهای بازنشستگی را هم فساد و هم ناکارآمدی میدانم؛ متاسفانه ما با بحران ناکارآمدی مواجه هستیم و علت نارضایتی مردم همین ناکارآمدی و ناتوانی مدیران است و باید مدیران را در سقف مدیریتی مورد ارزیابی دقیق قرار دهیم.
احمد فاطمی در خصوص ورود کمیسیون به موضوع بازنشستگان، اظهار داشت: من «متناسب سازی حقوق بازنشستگان» را قبول ندارم بلکه معتقد هستم باید یکسان سازی صورت بگیرد؛ البته در همه دولتها این مشکل وجود داشته است؛ شرط مجلس و کمیسیون برای وزیر کار این است که حتما باید برنامهای منسجم در خصوص حقوق بازنشستگان داشته باشند و پاسخ دهند که چرا قانون در این رابطه به درستی اجرا نمیشود و مجلس حتما ایشان را در این حوزه به چالش خواهد کشید.
وی با اشاره به وضعیت صندوقهای بازنشستگی گفت: این صندوقها در آستانه ورشکستگی هستند؛ ما باید مدیریت این صندوقها را به دست مدیران توانمند بسپاریم؛ صندوقهای بازنشستگی باید از فضای خانوادگی و اینکه تبدیل به پارکینگ یک عده شده اند خارج شوند؛ بنابراین باید با پویش بهره وری، شایستگان و نخبگان را جایگزین مدیران فعلی کنیم؛ فارغ التحصیلانِ بهترین دانشگاههای ما، الان بیکار هستند درحالی که میتوانند مدیران خوبی باشند؛ بنابراین به دنبال این هستیم پویش بهره وری را راه اندازی کنیم.
فاطمی ادامه داد: هر کسی که عضو هیات مدیره میشود باید دید این شرکت را در چه وضعیت تحویل گرفته و در چه وضعیتی تحویل میدهد و بهره وری به عنوان یک استاندارد برای ارزیابی عملکرد مدیران مورد بررسی قرار بگیرد. امروز بیش از پیش به گردش نخبگان در شرکتهای وابسته به شستا و صندوقهای بازنشستگی که به عنوان خط مقدم تولید و رونق اقتصادی هستند نیاز داریم و باید بدانیم چه عواملی سبب میشود که شرکتهای سود ده تبدیل به شرکتهای زیان ده میشوند.
راهکار برونرفت چگونه است؟
مهدی کرباسیان، مدیرعامل اسبق سازمان تأمین اجتماعی در گفتگو با ایسنا، با بیان اینکه یکی از بزرگترین چالشهای اقتصادی و اجتماعی دولت چهاردهم صندوقهای بازنشستگی به ویژه صندوق بازنشستگی تامین اجتماعی است، اظهار کرد: پس از پیروزی انقلاب و به ویژه در دولت نهم چالش مشکلات صندوقهای بازنشستگی تشدید شد؛ به نحوی که اکنون ناترازی جدی در صندوقهای بازنشستگی رخ داده و به تبع آن سازمان تامین اجتماعی نیز در لبه تیغ قرار گرفته است؛ به طوریکه با ادامه همین روند، دولت مبلغی که سالیانه باید از خزانه برای توسعه و سازندگی کشور پرداخت کند، در هزینه جاری و پرداخت مستمری بازنشستگان صرف خواهد شد.
وی معتقد است که حل مشکل صندوقهای بازنشستگی یک شبه و یک روزه نیست، چراکه در دولتهای گذشته توجه به این صندوقها به ویژه سازمان تامین اجتماعی بسیار کم بوده و دولت دوازدهم و سیزدهم مجبور شدند برای انجام پرداخت مستمری بازنشستگان کمک کنند. در این راستا برای حل این مشکل، چند پیشنهاد از سوی کارشناسان اعلام شده است که در دنیا برای ناترازی صندوقهای بازنشستگی به آن عمل شده و ایران نیز باید به صورت جسورانه و قدرتمند این چند اقدام را با کمک دولت و مجلس عملیاتی کند.