اگر کسی موقعیت بندر چابهار را درک کند، اصلاً نگاهش عوض میشود و کسانی که گوادر را مقابل چابهار میدانند، درباره مواصلات تخصص ندارند، چون بندر گوادر کار ویژه تعریفشدهای دارد و آن ادامه سیپک است که کریدور اختصاصی چین و پاکستان است، در حالی که چابهار سرمایه ملی ماست و مهمترین مشکل آن، عدمارتباط بندر- پسابندر است
جوان آنلاین: سفر سیدابراهیم رئیسی و هیئت همراه با حضور حسین امیرعبداللهیان به پاکستان و سریلانکا که با دعوت رسمی رؤسای جمهور دو کشور و در بازه زمانی سوم تا پنجم اردیبهشت صورت گرفت، به زعم کارشناسان در زمانی خوب و با دستور کار مناسب انجام شد. رئیسجمهور ایران نخستین فرد در این سطح سیاسی بود که به دنبال شکلگیری دولت جدید، راهی پاکستان شد و به زعم شخص آقای رئیسی، ملاقات با مقامات پاکستان در راستای سیاست همسایگی و توسعه روابط با کشورهای اسلامی و همسو صورت گرفت، به خصوص که ایران و پاکستان در زمینه حقوق بشر، دفاع از مردم مظلوم فلسطین و مبارزه با تروریسم دیدگاههای مشترکی دارند. پس از تنش زمستان گذشته میان تهران- اسلامآباد، اهمیت حضور رئیسی در پاکستان دوچندان شد. همچنین لاهور و کراچی به عنوان مراکز فرهنگی و اقتصادی پاکستان در سفر رئیسجمهور ایران به پاکستان مورد توجه قرار گرفتند و حضور او به همراه مقامات ارشد و هیئت بزرگ تجاری در این دو شهر، مهر تأییدی بود بر اهمیت قرابت فرهنگی میان دو کشور، ضمن اینکه تمایل برای همکاریهای هر چه بیشتر در زمینههای یادشده را آشکار کرد. در ادامه و حضور در سریلانکا هم نگاه به آسیا در قالب سیاست خارجی ایران را نشان داد، با این حال برخی ابعاد آینده روابط ایران با پاکستان و سریلانکا و پیامدهای این سفر همچنان روشن نشده است. سیدرسول موسوی، دستیار وزیر و مدیر کل آسیایجنوبی وزارت امور خارجه درباره این نقاط مبهم، دستاوردهای این سفر و چشمانداز آینده روابط تهران با اسلامآباد و کلمبو با «جوان» به گفتگو نشست.
درباره سفر رئیسجمهور حواشی مختلفی مطرح شد، از جمله اینکه امریکا در این سفر کارشکنی کرده است تا جایی که این موضوع در استقبال از آقای رئیسی هم منعکس شد. گروه تروریستی صحابه پاکستان هم گویا به این سفر واکنشهایی نشان داده بود، این موارد تا چه حد جدی بودند؟
اولین نکتهای که خوب است به آن توجه شود، پروتکل سفر در پاکستان و سریلانکاست. این سفر در مباحث رسمی و تعریفشده پروتکلی، در اعلیترین سطح ممکن بود. هر کسی حرف دیگری میگوید، نه پروتکل را میشناسد و نه مبانی تعریفشده را. هر دولتی برای خود پروتکل تعریفشدهای برحسب سفرهای رسمی یا کاری خود دارد که سفر آقای رئیسی به پاکستان و سریلانکا هر دو در بالاترین سطح بود. طبق پروتکل تعریفشده، در پاکستان، وزیر کابینه از آقای رئیسی استقبال کرد و به همراه او به محل اقامت رفت. وزیر خارجه پاکستان هم به محل اقامت رفت و خوشامد گفت و طبق پروتکل در بالاترین سطح در محل کاخ نخستوزیری از طریق گارد احترام، مراسم استقبال به عمل آمد. میهمانی رسمی نخستوزیر، میهمانی رسمی رئیسجمهور و تمام تشریفات در لاهور و کراچی به طور کامل انجام شد. در سفر پنجسال پیش آقای عمران خان به تهران هم شبیه این برنامهها و بر اساس پروتکل ما انجام شد که طبق پروتکل ما، مراسم استقبال رسمی در کاخ سعدآباد و در پاکستان طبق پروتکل رسمی در محل نخستوزیری انجام میشود. عدهای که پروتکل را نمیشناسند، مراسم ورود به فرودگاه را صرفاً مراسم استقبال میدانند.
در سریلانکا چطور؟ استقبال آنجا هم مناسب بود؟
در این کشور هم به همین طریق، در بالاترین سطح انجام شد، البته سفر آقای رئیسی به سریلانکا یک تفاوت داشت، چون رئیسجمهور برای افتتاح پروژه اومااویا به شهر دیگری در کلمبو و به شهر ماتالا وارد شد، بنابراین در این شهر استقبال ورود صورت گرفت، اما بعد که وارد پایتخت شد، مراسم رسمی در کاخ ریاست جمهوری سریلانکا به عمل آمد. کسانی که به حواشی میپردازند یا مسائل را نمیدانند یا آگاهانه تمایل دارند حرفهای حسابنشده بزنند.
آیا آنطور که گفته شده، این سفر مخالفانی داشت؟
بله. بدون نامبردن از کشور خاصی، رقبای منطقهای یا گروههای تروریستی و حتی بعضاً مجموعههایی از کسانی که مصالح را برخی اوقات تشخیص نمیدهند، با این سفر مخالف بودند که در رأس آنها رژیمصهیونیستی بود که در سریلانکا تحرکات ویژهای داشت. اخباری که در سریلانکا و پاکستان منتشر شد، نشاندهنده تحرک بعضی از کشورها بود و نوعی ابراز نارضایتی. خواستهای که در پی طرح آن در پاکستان بودند به یک شکل و خواستهای که در سریلانکا دنبال آن بودند به شکلی دیگر بود.
این موضوع را بیشتر توضیح دهید.
در رسانههای سریلانکا به صراحت آمد که سفیر امریکا درخواست تعویق این سفر را داده و سفیر رژیمصهیونیستی مصاحبه کرده و ابراز ناخرسندی کرده است، اما در پاکستان به این صراحت مطرح نکردند و به این شکل مطرح کردند که یک مقام امریکایی گفته این کشور مخالف کشیدهشدن خط لوله است، چون میدانستند در این سفر یکی از مباحث جدی، خط لوله گاز خواهد بود. بحث تهدید تروریستی به هر حال مطرح است، به خصوص در پاکستان با وضعیت خاصی روبهرو هستیم و دولت این کشور به جهت مسائل امنیتی مجبور بود بعضاً سلسلهاستقبالات مردمی را که در سایر مقامات ما بوده است، این بار فاکتور بگیرد. این تهدید هم نمیدانم از جانب سپاه صحابه بود یا جای دیگر، اما مقامات امنیتی دو کشور از آن مطلع شده بودند. وجود این تهدید در برخی برنامههای عمومی و مردمی رئیسجمهور اثر داشت، اما به برنامههای رسمی لطمه وارد نکرد.