هیچ توافقی سر اینکه چه اتفاقی برای این منطقه پرجمعیت خواهد افتاد پس از اجرایی شدن آتشبس و اینکه چه کسی کنترل نوار غزه را پس از خروج نهایی ارتش اسرائیل به دست خواهد گرفت، وجود ندارد
جوان آنلاین: در سایه آتشبس و توافق تبادل گروگانها که به ۱۵ ماه خونریزی در غزه پایان میدهد، آینده این منطقه ویرانشده فلسطینی همچنان نامشخص است. هیچ توافقی سر اینکه چه اتفاقی برای این منطقه پرجمعیت خواهد افتاد پس از اجرایی شدن آتشبس و اینکه چه کسی کنترل نوار غزه را پس از خروج نهایی ارتش اسرائیل به دست خواهد گرفت، وجود ندارد. یوسی مکلبِرگ، مشاور ارشد اندیشکده چتم هاوس، یک اندیشکده برجسته بریتانیایی میگوید: «هیچکس به روز بعد نگاه نکرده است. درباره روز بعد صحبت کردند، اما برنامه دقیقی نداشتند.» اعلام آتشبس خبر خوبی بود، اما بلافاصله با خشونتهای تازه در غزه همراه شد، توماسو دلا لونگا، سخنگوی فدراسیون بینالمللی صلیب سرخ و هلال احمر که در اسرائیل و غزه فعالیت میکند، میگوید: «وضعیت انسانی فاجعهبار است. اینطور نیست که توافقی وجود داشته باشد و سپس همه چیز خوب شود. متأسفانه مشکل بسیار پیچیدهتر از این است.»
آیا آتشبس برقرار خواهد ماند؟ شادی سر توافق پس از گفتوگوهایی دشوار، با ترس از فروپاشی توافق سهمرحلهای، کاهش یافت بهویژه پس از آنکه دفتر نخستوزیر اسرائیل بنیامین نتانیاهو، حماس را به تخطی از بخشهایی از توافق برای «گرفتن امتیازات دقیقه نود» متهم کرد. با این حال یک مقام ارشد حماس گفت این سازمان همچنان به توافقی که در دوحه به میانجیگری انجام شده، «متعهد» است. مقامات اسرائیلی از بیان جزئیات «امتیازاتی» که این بیانیه به آن اشاره داشت، خودداری کردند. دفتر نتانیاهو گفته است توافق بدون پذیرش شرایط اولیه از سوی حماس برای تصویب به کابینه ارائه نخواهد شد. حتی پس از اینکه میانجیها اعلام کردند توافقی بین اسرائیل و حماس اواخر چهارشنبه به دست آمده است، مقامات در غزه گفتند دهها نفر در حملات جدید اسرائیل کشته شدهاند. زاهر الوحیدی، رئیس بخش ثبتنام وزارت بهداشت غزه، روز پنجشنبه به آسوشیتدپرس گفت تقریباً نیمی از کشتهشدگان، زنان و کودکان بودهاند. ارتش اسرائیل روز پنجشنبه اعلام کرد نیروی هوایی آن محمد هاشم زاهدی ابو الروس را که اسرائیل او را یکی از نیروهای ویژه حماس و شرکتکننده در حملات ۷ اکتبر میدانست، کشته است.
بر اساس گفته میانجیها، کمکها به غزه سرازیر خواهد شد، زیرا ساکنان به آنچه از خانههایشان باقیمانده باز میگردند و ارتش اسرائیل از مراکز عمده جمعیتی عقبنشینی میکند. دلا لونگا میگوید سازمانهای امدادی برای هفتهها یا ماهها از بخشهایی از غزه، از جمله شمال تقریباً جدا شدهاند و باید سریعاً وضعیت و لجستیک رساندن اقلام ضروری به مردم را ارزیابی کنند. او امیدوار است از روز آتش بس شاهد افزایش گسترده تحویل کمکها و ایمنی بیشتر برای تیمهای انسانی فعال در غزه باشد. میانجیها اعلام کردند این توافق شامل اطمینان از رسیدن گسترده کمکها به غزه، تأمین اقلام مورد نیاز برای آوارگان و بازگرداندن بیمارستانها، مراکز درمانی و نانواییها به حالت عملیاتی است. بورجو اوزچلیک، پژوهشگر ارشد امنیت خاورمیانه در اندیشکده مؤسسه خدمات سلطنتی متحد (RUSI) مستقر در لندن میگوید: «اما تا زمانی که حماس، حتی با وجود تضعیف قابل توجه توانمندیهایش کنترل غزه را در دست دارد «کمکها و سرمایهگذاریهای بشردوستانه بینالمللی به نسبت واقعی مورد نیاز برای بازسازی غزه، به کندی وارد این منطقه خواهند شد. این مسئله هزینهای برای غیرنظامیان فلسطینی خواهد داشت که به شدت نیازمند خدمات اساسی، زیرساختها و بازتوانی هستند.»
چه کسی کنترل غزه را به دست خواهد گرفت؟