پایانِ عصرِ «نظمِ مبتنی بر قواعد»؟ جهان امروز در آستانه یکی از خطیرترین دوره‌های گذار تاریخی خود قرار دارد. اگر دهه‌های پایانی قرن بیستم را دوران «پایان تاریخ» و یکه‌تازی لیبرال‌دموکراسی بدانیم، سال‌های میانی دهه ۲۰۲۰، گواهی بر فروپاشی تدریجی آن خوش‌بینیِ استراتژیک است. ما دیگر در دنیایی زندگی نمی‌کنیم که در آن «ارتباطات بین‌الملل» صرفاً مجموعه‌ای از پروتکل‌های دیپلماتیک و تجارتِ آزاد باشد؛ بلکه در عصری به سر می‌بریم که در آن مرز‌های میان جنگ، اقتصاد و دیپلماسی در هم تنیده شده و «ابهام» به اصلی‌ترین مولفه سیاست خارجی تبدیل شده است.

بخش اول:

معماریِ قدرت در قرنِ بیست و یکم نظمِ نوین جهانی، برخلاف تصور بسیاری، تک‌قطجهانِ صلحِ پایدار نیست؛ جهانِ مدیریتِ تنش‌هاست. بازیگرانِ هوشمند کسانی هستند که می‌توانند همزمان با حفظِ امنیتِ ملی و قدرتِ سخت خود، کانال‌های حیاتیِ ارتباطی را باز نگه دارند.

ما در دوره‌ای هستیم که شکاف‌های میان قدرت‌ها بزرگ‌تر از آن است که با دیپلماسیِ مرسوم پر شود. اما همین شکاف‌هاست که نیاز به «گفت‌وگوی استراتژیک» را ضروری‌تر می‌کند. ارتباطات بین‌الملل در دهه‌های پیش رو، دیگر شغلِ پشتِ میزنشین‌ها نیست؛ بلکه مهارتی است برای بقا در جهانی که هر لحظه اش ممکن است نقطه عطفی درتاریخ باشد

دکتر محمدرضا حاج ابوالقاسمی

پژوهشگر، کارشناس روابط بین‌الملل و مدیریت ارتباطات