اقتصاد۲۴– افزایش میزان تولید کالاها و خدمات یک کشور در یک مدت معین معمولا سالانه را رشد اقتصادی میگویند. این شاخص به صورت فصلی و مقدماتی هم محاسبه و اعلام میشود و برای محاسبه رقم تولید حقیقی ضرورت دارد تا ارزش کل اقتصاد یک کشور بدون اثرات تورمی محاسبه شود. به واقع تغییرات سطح تولید کشورها شامل بخشهایی، چون صنعت، کشاورزی و خدمات سنجیده و سهم هر یک از بخشها هم محاسبه و اعلام میشود.
از این رو متر اندازهگیری رشد اقتصادی ایران تابع ارزش افزوده بخشهایی، چون کشاورزی، صنایع و معادن و خدمات میشود که برای محاسبه دقیقتر، ارزش افزوده بخش نفت جداگانه هم ارزیابی میشود و به همین دلیل هم مرکز آمار و هم بانک مرکزی، رشد اقتصاد ایران را هم با احتساب ارزش افزوده نفت و هم بدون آن حساب میکنند.
سالهاست که در برنامههای توسعه نرخ رشد اقتصادی ایران به صورت سالانه ۸ درصد هدفگذاری شده و البته این هدف هرگز به دست نیامده است. شاید این سوال مطرح شود که چگونه است که برخی کشورها نرخ رشد کمتر از ایران را تجربه میکنند و وضعشان بهتر است؟ باید دقت کرد که وقتی یک اقتصاد به حداکثر ظرفیت تولید رسیده باشد، رشد بالاتر را نمیتواند تجربه کند مگر اینکه یک عامل خاص عمدتا خارجی رخ دهد. به همین دلیل نمیتوان تنها به اتکای شاخص رشد اقتصاد، کشورها را مقایسه کرد چرا که مثلا اقتصاد ایران در دهه ۹۰ هجری خورشیدی به طور میانگین رشد نزدیک به صفر درصد را تجربه کرده به این معنا که در طول یک دهه، درجا زده است.