روز عرفه
روز عرفه از معنویترین و مهمترین روزهای تقویم قمری و ایام حج است؛ روزی که در آن، دعا، توبه، استغفار و بازگشت به خداوند جایگاه ویژهای دارد. بسیاری از علما و عارفان، روز عرفه را «عید عارفان» نامیدهاند؛ هرچند از نظر فقهی عید رسمی محسوب نمیشود، اما از جهت معنوی کمتر از عید قربان و عید فطر نیست.
روز عرفه چه روزی است؟
روز عرفه نهم ذیالحجه از ماههای قمری است؛ یعنی یک روز پیش از عید قربان.
در این روز، حاجیان در سرزمین عرفات (در نزدیکی مکه) وقوف میکنند و یکی از اصلیترین ارکان حج تمتع را به جا میآورند. به همین دلیل، عرفه از مهمترین روزهای حج است و اگر وقوف در عرفات عمداً ترک شود، حج باطل میگردد.
در تقویم شمسی، تاریخ روز عرفه هر سال جابهجا میشود، چون بر اساس تقویم قمری است.
برای مثال:
– اگر نهم ذیالحجه در یک سال با اوایل تیر یا مرداد مصادف شود، سال بعد معمولاً حدود ۱۰ روز زودتر خواهد بود.
بنابراین، برای دانستن تاریخ دقیق شمسی روز عرفه در هر سال، باید به تقویم قمری یا تقویمهای رسمی مراجعه کرد.
علت نامگذاری روز عرفه چیست؟
درباره علت نامگذاری «عرفه» چند توضیح در منابع دینی و تاریخی ذکر شده است:
1- «عرفه» به معنای شناخت و معرفت
واژه «عرفه» از ریشه «عرف» بنی که در عرفات هستند، بهخاطر شرایط خاص، گاهی مکروه دانسته شده است.
غسل روز عرفه
غسل مستحبی برای این روز ذکر شده که نشانه پاکیزگی ظاهری و آمادگی برای توجه قلبی به خداست.
خواندن دعای عرفه امام حسین (ع)
مهمترین عمل این روز، قرائت دعاهای واردشده، مخصوصاً دعای عرفه است.
نماز، استغفار و صدقه
– خواندن نمازهای مستحبی
– زیاد گفتن «استغفرالله ربی و أتوب إلیه»
– صدقه دادن برای فقرا
از دیگر اعمال پسندیده در این روز است.
روز عرفه و حاجیان در صحرای عرفات
برای کسانی که توفیق حج پیدا میکنند، نهم ذیالحجه نقطه اوج سفر محسوب میشود:
– حاجیان از ظهر تا غروب در سرزمین عرفات وقوف میکنند
– زیر آفتاب، در دل صحرا، به دعا، اشک، توبه و استغفار میپردازند
– این وقوف، یکی از ارکان اصلی حج است و بدون آن حج ناقص یا باطل میشود
به همین دلیل، عرفات و روز عرفه در حج، مثل قلب و روح این عبادت بزرگ هستند.