تازهترین آمار از میزان عمق ساخت داخل خودروها این پرسش را مطرح کرده که آیا افزایش داخلیسازی، الزاما مزیتی برای صنعت خودرو است و در مقابل، ارزبری بالاتر را باید نشانه وابستگی بیشتر دانست؟
تازهترین آمار منتشرشده از میزان عمق ساخت داخل و ارزبری خودروهای داخلی در ۱۴۰۴، بار دیگر یکی از قدیمیترین مناقشات صنعت خودرو را پررنگ کرده است؛ اینکه آیا افزایش داخلیسازی یک خودرو الزاما به معنای موفقیت و مزیت برای خودروساز است و در مقابل آیا ارزبری بالاتر را باید نشانه ضعف و وابستگی بیشتر صنعت خودرو تلقی کرد؟ بررسی جدول مربوط به عمق ساخت داخل و ارزبری خودروسازان که توسط مرکز پژوهشهای مجلس منتشر شده است، نشان میدهد ایرانخودرو با متوسط ۷۷درصد ساخت داخل، بیشترین میزان داخلیسازی را در میان خودروسازان کشور به ثبت رسانده است. سایپا نینیست. به همین دلیل خصوصیها ترجیح میدهند قطعات را بهصورت آماده وارد و در داخل مونتاژ کنند. عامل مهم دیگر، ریسک مقرراتی در صنعت خودرو است. به این معنا که تغییر مداوم تعرفهها، سیاستهای ارزی، قواعد واردات و قیمتگذاری دستوری، افق سرمایهگذاری بلندمدت را برای خودروسازان مبهم کرده است.
در چنین فضایی، طبیعی است که بخش خصوصی تمایل کمتری به سرمایهگذاری چندمیلیاردی در پروژههای داخلیسازی داشته باشد. اما با وجود تمام انتقادها به وابستگی ارزی مونتاژکاران، نمیتوان یک واقعیت مهم را نادیده گرفت؛ بخش قابلتوجهی از خودروهای جدید و بهروز بازار ایران توسط همین شرکتهای خصوصی عرضه میشود. در مقابل، خودروهای با داخلیسازی بالا عمدتا محصول پلتفرمهای قدیمی و فناوریهای سالهای گذشته هستند. این موضوع نشان میدهد رابطه مستقیمی میان داخلیسازی بالا و فناوری پیشرفته وجود ندارد. حتی در بسیاری موارد، خودروهای با داخلیسازی کمتر، کیفیت، ایمنی و فناوری بالاتری نسبت به محصولات کاملا داخلی دارند./ دنیای اقتصاد