اقتصادنیوز: خانواری که قدرت خریدش کاهش یافته، ناچار است خریدهایش را محدود کند. اما در مرحله بعد، همین کاهش خرید به بنگاه منتقل میشود. افت فروش، بنگاه را به کاهش تولید، توقف توسعه، تعویق سرمایهگذاری و در نهایت تعدیل نیروی کار یا کاهش دستمزد واقعی سوق میدهد. در نتیجه، درآمد خانوار باز هم کاهش مییابد و دور تازهای از انقباض مصرف آغاز میشود. این همان «تله فقر-رکود-ضعف تقاضا»ست.
به گزارش اقتصادنیوز، تداوم وضعیت جنگی که به اخلال در عرضه انواع کالاها و افزایش تورم منجر شده، الگوی مصرف خانوادهها را رفتهرفته تغییر داده است. بسیاری از کالاهایی که پیش از این در سبد خرید خانوارها قرار داشت، دیگر خریداری نمیشود و خانوادهها ناچار شدهاند تنها کالاهای حیاتی را خریداری کنند.
صبا نوبری در هفته نامه تجارت فردا نوشت: آمارهای رسمی نشان میدهد که مصرف خصوصی در ماههای اخیر کاهش یافته و به تناسب آن، اقتصاد با تنگنای بیشتری روبهرو شده است. جنگ، نااطمینانی، اختلال در تجارت، افزایش تورم و کاهش قدرت خرید، رفتار مصرفی خانوارها را تغییر داده و بسیاری از خانوادهها هزینههای غیرضروری خود را حذف یا به آینده موکول کردهاند. اما این تغییر رفتار تا چه اندازه بر رشد اقتصاد اثر گذاشته است؟ بخش مهمی از رشد اقتصادها از تقاضای خانوارها سرچشمه میگیرد. هنگامی که مردم بهدلیل کاهش درآمد، افزایش نااطمینانی یا نگرانی از آینده، خریدهای خود را به تعویق میاندازند، تقاضا برای کالاها و خدمات کاهش مییابد، فروش بنگاهها افت میکند، تولید محدود میشود و سرمایهگذاری جدید به تعویق میافتد. در نتیجه، کاهش مصرف خانوار میتواند خود به عاملی برای تشدید رکود تبدیل شود. اکنون این پرسش مطرح است: آیا کاهش مصرف، تنها نتیجه رکود است یا خود به یکی از عوامل تداوم آن تبدیل شده است؟ و تجربه اقتصادهای درگیر جنگ و بحران چه پاسخی به این پرسش میدهد؟