جشنواره جهانی فجر نه آن ترجمه واژه فستیوال به معنای شادمانی و جشن گرفتن است و نه آن تعریف دبیر جشنواره مبنی بر گردهمایی مضمونی.
سوره سینما – احسان زیورعالم : جایی دیدم دبیر جشنواره ۳۸ام جشنواره جهانی فجر جدالی بر سر تفاوت فستیوال و جشنواره داشت. محمدمهدی عسگرپور در گفتگوی زنده در برنامه «شهر فرنگ» شبکه خبر در انتقاد از ترجمه فستیوال به جشنواره گفته بود «فستیوال در کشور ما «جشنواره» ترجمه شده، جشن هم در افکار ما غالباً معادل دورهمی است؛ اما فستیوال در بقیه جاهای دنیا لزوماً به این معنی نیست. ما فستیوالهایی مربوط به آثار وحشت و یا فیلمهای تلخ اجتماعی داریم که اصلاً شبیه به جشن نیستند. عنوان جشنواره از نظر روحی و روانی، بر نگاه ما تأثیر گذاشته و برخی هم با همین واژه بازی میکنند. با کلمههای جشنپاره، مهمانی، دورهمی میخواهند به این رویدادها انتقاد کنند.»
هرچند تعبیر عسگرپور درباره جشنواره قابلتأمل است و میتوان چنین اظهار کرد اطلاق جشنواره برای یک فرایند هنری بیشتر بار استعاری دارد؛ اما ریشه ماجرا دقیقاً به جشن گرفتن و شادی کردن بازمیگردد. هرچه باشد برای جهان نمایش اجراگری برابر است با جشنهای دیونیزیوس در یونان باستان، جاییکه از قضا پروردگاران تراژدی یونانی گرد هم میآمدند تا از بخت بد قهرمانان خویش بگویند و برای دور ماندن از عذاب خدایان و دچار نشدن به گرفتاریهای سلحشوران بختبرگشته، شادخواری میکردند. به عبارتی جشن گرفتن برای هنر یک رویه آیینی برای تقدیس و تکریم نعماتی بود که خدایان المپ برای انسان مهیا کرده بود. جشنهای هنری نوعی عبادت به حساب میآیند. پس واقعاً جشنوارهها در ذات خود نوعی مهمانی هستند و کلمه فستیوال با شادمانی تعریف میشود. برای بهبود نگاه باید گفت اساساً کسی برای عزا فستیوال برگزار نمیکند؛ اگرچه در ایران نوعی جشنواره با عنوان سوگواره برپا میشود، اما در نهایت ذات چنین برنامهای نوعی شادی ناشی از حیات است.