مختصر درباره زندگی نامه سیف فرغانی
مولانا سیف الدین ابوالمَحامِد محمد فَرغانی شاعر قرن هفتم و هشتم هجری، اصالتا از فرغانهی ماوراءالنهر بود. همچنین در زمان سلطهی ایلخانان و مغولان در آسیای کوچک میزیست. وی از قدیمیترین مرثیه سرایان در وصف امام حسین (ع) و شهیدان دشت کربلا است.
سیف فرغانی از شیفتگان و مریدان سعدی بود و خود را شاگرد او میدانست و با این شاعر بزرگ مراوده و مکاتبه بسیاری داشت. او در وصف سعدی قطعاتی سروده است.
زندگی نامه سیف فرغانی
سیف فرغانی مدتی در تبریز زندگی کرد و در آنجا با همام تبریزی آشنا شد. وی مسلمان و از اهل سنت بود و در فقه مذهب حنفی داشت. در سرودن اشعار پارسی مهارت داشت و قالب قصیده سرایی را با عرفان درآمیخت. بیشتر موضوع قصیده های سیف ستایش خدا، نعت پیامبر اسلام (ص)، انتقاد از نابهسامانیهای دوران، وعظ اندرز و تحقیق و جوابگویی به شاعران بزرگی چون خاقانی، رودکی، سعدی، همام تبریزی و …. است.
سیف بر این باور بود شاعر استاد کسی است که بتواند از عهدهی نظیرگویی شاعران پیش از خود برآید. او فقط یک بار به مدح شاهان با قصیدهای در ستایش غازانخان، ایلخان مغول که به اسلام گرویده بود پرداختار کاروان شما نیز بگذرد
ای مُفتخر به طالعِ مسعود خویشتن!
تاثیر اختران شما نیز بگذرد
این نوبت از کسان به شما ناکسان رسید
نوبت ز ناکسان شما نیز بگذرد
بیش از دو روز بود از آن دگر کسان
بعداز دوروزاز آن شمانیز بگذرد
بر تیر جورتان ز تحمّل سپر کنیم
تا سختیِ کمان شما نیز بگذرد
در باغ دولت دگران بود مدّتی
این گُل، ز گُلستان شما نیز بگذرد
آبیست ایستاده دراین خانه مال و جاه
این آب ناروان شما نیز بگذرد
ای تو رمه سپُرده به چوپان گرگ طبع!
این گُرگیِ شبان شما نیز بگذرد
پیل فنا که شاه بقا مات حُکم اوست
هم بر پیادگان شما نیز بگذرد
ای دوستان! خوهم که به نیکی دُعای سیف
یک روز بر زبان شما نیز بگذرد
پیشنهادی: معنی شعر غرش شیران از سیف فرغانی