گروه انرژی – همانگونه که پوتین نیز تصریح کرده
است، به نظر میرسد که گزینه نظامی آخرین و نامحتملترین انتخاب روسیه برای
جهت دادن به بحران اوکراین باشد. برای این ادعا دو دلیل مشخص وجود دارد:
یکم این که استفاده جدی از نیروی نظامی توسط روسیه باعث ورود نیرویهای
نظامی ناتو، ایالات متحده و اتحادیه اروپا به بحران اوکراین شده و مسئله را
از یک تأثیرگذاری سیاسی ساده به جنگی کلاسیک و تمام عیار بدل خواهد کرد؛
ناگفته پیداست که این مسئله به هیچ وجه خواسته روسیه نیست، چرا که در
برنامههای بلندمدتتر روسیه خلل وارد خواهد کرد. روسیه شاید بتواند از
لحاظ نظامی نیروی از پیش باخته در برابر ناتو نباشد، اما در هر صورت
افروخته شدن آتش این جنگ در نزدیکی خاک روسیه بیشتر به ضرر اقتصاد این کشور
تمام میشود تا اقتصادهای اروپای غربی و ایالات متحده؛ و دلیل دوم اینکه
گزینه بهتری هم وجود دارد: استفاده از اهرم گاز.
به گزارش بولتن نیوز، پترونت در ادامه نوشت: روسیه
در دهه اول قرن بیست و یکم چند بار از این اهرم استفاده کرده و هر بار نیز
توانسته است خواستههای خود را بر اروپا تحمیل کند، پس بر روی کاغذ هیچ
دلیلی وجود ندارد که این بار هم نتواند این کار را بکند. اما این مسئله
دارای پیچیدگیها و موانعیست که در این یادداشت سعی داریم تا به آنها
بپردازیم.
البته در اینجا ذکر این نکته نیز ضرویست که
علاوه بر دو دلیل فوق در مورد بعید بودن استفاده از گزینه نظامی توسط روسیه
در بحران اوکراین، مسئله مهم دیگری نیز وجود دارد که نباید از نظرها پنهان
بماند: شرق اوکراین از لحاظ بافت قومیتی و جمعیت روستبار و همچنین سلطه
فرهنگی روسیه در آن، در صورت گسترش دامنههای بحران اوکراین نیاز چندانی به
اعمال قدرت نظامی روسیه در این کشور نخواهد داشت. نمونه بارزِ ما برای
تأیید این ادعا نیز همهپرسی اخیر کریمه و جدایی مسالمتآمیز این شبهجزیره
مهم از خاک اوکراین و پیوستناش به فدراسیون روسیه است. جایی که پوتین با
کمترین هزینه ممکن و تنها با حمایت اکثریت روستبارِ مردمِ آن، همه مسائل
را به نفع کشور خود خاتمه داد. در سایر مناطق شرقی نیز وضعیت به همین منوال
است. هرچند که در حال حاضر تمایل همه مناطق شرقی مانند منطقه کریمه برای
جدایی از اوکراین نمود ندارد؛ اما باید در نظر داشت که در صورت بالا گرفتن
بحران و افزایش فشار نیروهای ملیگرای اوکراین به روستبارها، این مناطق
نیز با آغوش باز از سربازان روسیه استقبال خواهند کرد. پر واضح است که
پوتین با وجود این شرایط هرگز دست به ریسکی بزرگ نخواهد زد. سیرِ حوادث به
گونهایست که روسیه از لحاظ هژمونی فرهنگی، اقتصادی و سیاسی دست بالا را
در مناطق شرقی خواهد داشت و همه این مسائل تازه فارغ از اهرم فشارِ مؤثری
به نام صادرات گاز است.
