بازار مسکن تهران این روزها با یک تناقض قابل توجه روبهروست: از یکسو تعداد فایلهای فروش در پلتفرمهای آنلاین افزایش یافته و از سوی دیگر، رکود معاملات همچنان پابرجاست. در همین حال، قیمتهای پیشنهادی در بسیاری از فایلها نسبت به اواخر سال گذشته جهشی محسوس پیدا کرده؛ جهشی که در برخی مناطق به ۴۰ تا ۱۰۰ درصد میرسد، اما دادههای رسمی معاملات آن را تأیید نمیکند.
بررسیهای میدانی «ایران» نشان میدهد بخشی از این آگهیها بیش از آنکه برای فروش واقعی منتشر شده باشند، به ابزاری برای قیمتسنجی و بالا بردن انتظارات تورمی در بازار تبدیل شدهاند. در نتیجه، پلتفرمهای آگهی که باید محل اتصال فروشنده و خریدار باشند، در مواردی به ویترینی برای قیمتسازی بدل شدهاند؛ وضعیتی که در نهایت بیش از همه به زیان خریداران مصرفی و متقاضیان وت راه و شهرسازی برای معاملات مسکن، چنین تصویری را تأیید نمیکند.
براساس دادههای این سامانه، متوسط قیمت واحدهای معاملهشده در مقایسه با سال قبل، رشد بسیار محدودتری داشته و در برخی برآوردها افزایش در حدود ۱۲ درصد را نشان میدهد. همین شکاف معنادار میان قیمت فایل و قیمت معامله نشان میدهد بازار آگهی در حال جدا شدن از بازار واقعی است؛ بازاری که در آن معامله واقعی یا با قیمتهایی پایینتر از آنچه در ویترینها دیده میشود انجام میشود یا اساساً با حجم بسیار ناچیز پیش میرود.
غیبت آمار رسمی و میدان باز برای قیمتسازی
فعالان بازار مسکن یکی از دلایل تشدید این وضعیت را نبود انتشار منظم و بهموقع آمار رسمی از بازار میدانند. در غیاب دادههای مرجع و قابل اتکا، قیمتهای پیشنهادی بالاتر و راحتتر در ذهن بازار جا میافتد و به مرور به معیاری برای فایلهای بعدی تبدیل میشود. وقتی خریدار و فروشنده تصویر روشنی از سطح واقعی معاملات ندارند، میدان برای قیمتهای صوری و انتظارات تورمی بازتر میشود.