افزایش سرسامآور هزینههای شالیکاری، رکود بازار برنج و فشار معیشتی، باعث شده که کاشت برنج این روزها دیگر صرف نمیکند. حالا یک نماینده مجلس خبر از کشت وسیع خشخاش به جای برنج داده است. اما علت واقعی شیوع این کشت ممنوعه چیست؟
در حالی که قوه قضاییه اخیراً به صراحت و بار دیگر بر ممنوعیت مطلق کشت خشخاش و مجازاتهای سنگین آن تاکید کرده، اظهارات اخیر جمالیان، نماینده کمیسیون بهداشت مجلس درباره تمایل برخی کشاورزان به جایگزینی این گیاه ممنوعه به جای برنج، تکاندهنده بود.
به گفته او؛ «در بسیاری از استانهای کشور، مردم به صورت غیرقانونی اقدام به کشت کردهاند و بر اساس گزارشهایی که دریافت شده، میزان این کشت بسیار بالا است. مثلا در یک استانی قبلا برنج میکاشتند، اما امروز به کاشت خشخاش روی آوردند که البته کشف شده اس سمت کشتهای ممنوعه با وجود تورم ۶۰ درصدی کشور چندان عجیب نیست.
به هر حال مشکلاتی مانند افزایش کشت خشخاش با توجه به واقعیتهای اقتصادی امروز را نمیتوان با قوانین دستوری حل کرد. این کشت ممنوعه برای کشاورزی که زیر بار بدهی وامهای بانکی و هزینههای معیشتی کمر خم کرده، به شدت جذاب است. پولی که تماماً نقد است و نیازی به چانهزنی با دلالان را ندارد.
برخوردهای قضایی، علیرغم قاطعیت تنها به عنوان یک مُسکن موقت عمل میکند. تا زمانی که حاشیه سود برنج ایرانی کم است؛ واردات سالانه بیش از ۱ میلیون تن برنج خارجی ارزانقیمت شرایط را برای برنج ایرانی سختتر کرده است و افزایش هزینههای معیشت خانوادهها را به سمت خرید برنج هندی و کم کیفیت کشانده، جذابیت اقتصادی کشتهای جایگزین و غیرقانونی پابرجا خواهد ماند.
ریشه این تغییر الگوی کشت، در تلاش برای بقا است و تداوم این روند نهتنها به افزایش قیمت برنج ایرانی به دلیل کاهش تولید دامن میزند بلکه در نهایت برای نسل جوان جامعه هم خطرناک است.