سعدی در دوران پرآشوب مغول، زمانی که ایران میان تیغ تاتار و زوال اخلاقی گرفتار بود، نه به عزلتنشینی صوفیانه پناه برد و نه به تملقگویی درباری تن داد.
به گزارش خبرنگار مهر، در تاریخ اندیشه سیاسی ایران، کمتر شخصیتی را میتوان یافت که همچون شیخ مصلحالدین سعدی شیرازی، مفاهیم پیچیده حکمرانی را با تار و پود اخلاق و ادبیات چنان درآمیخته باشد که کلامش قرنها نه تنها بر زبان توده مردم، بلکه بر میز خطابه سیاستمداران و اندیشمندان جاری بماند. سعدی تنها یک شاعر یا ادیب برجسته نیست؛ او را باید «سیاستمدارترین» ادیب تاریخ ایران دانست. او در دوران پرآشوب مغول، زمانی که ایران میان تیغ تاتار و زوال اخلاقی گرفتار بود، نه به عزلتنشینی صوفیانه پناه برد و نلاق به استبداد منجر میشود و اخلاق بدون تدبیر سیاسی به انزوا. سعدی با تلفیق «حکمت عملی» و «بلاغت هنری»، مدلی از مصلح اجتماعی را ارائه داد که هدفش نه کسب قدرت، بلکه اصلاح ساختار قدرت به نفع خیر عمومی بود.
او به عنوان «سیاستمدارترین ادیب»، به حاکمان یادآور شد که دوام ملک در «عدل» است و به توده مردم آموخت که عزت در «قناعت» و «آزادگی». گزارشهای تاریخی و پژوهشهای معاصر همگی بر این نکته صحه میگذارند که سعدی نه تنها شاعر زبان فارسی، بلکه معمار وجدان جمعی و اندیشه سیاسی ایرانیان در طول قرون و اعصار است. او در قلهای ایستاده که در آن، هنر در خدمت حقیقت و سیاست در خدمت انسانیت قرار گرفته است.