عملکرد و ساختار ریبوزوم ها
در دنیای شگفتانگیز سلولها، اندامکهای مختلفی وجود دارند که هرکدام نقشی خاص و حیاتی بر عهده دارند. یکی از مهمترین این اجزا، ریبوزوم است؛ ساختاری کوچک اما بسیار مؤثر که مانند یک کارخانهی پروتئینسازی عمل میکند. تمام فرآیندهای حیاتی بدن، از رشد گرفته تا ترمیم و دفاع، به پروتئینها وابستهاند و تولید آنها بدون حضور ریبوزوم ممکن نیست. در این تحقیق، با ریبوزومها و نقش کلیدی آنها در ساخت پروتئین آشنا خواهیم شد.
ریبوزوم چیست؟
ریبوزم ها از اندامک های بدون غشای سیتوپلاسمی در همه یاختههای پروکاریوتی هستند که در سال 1983 بوسیله پالاد کشف شدهاند. این اندامکها را دانههای پالاد نیز مینامند. از آنجا که سنتز پروتئین ها بوسیله ریبوزوم ها صورت میگیرد اهمیت زیادی دارند. ریبوزوم ها ذراتی کم و بیش کروی، متراکم (کدر) نسبت به الکترون ها هستند که نظرشان از 40 تا حدود 300 آنگستروم میرسد.
ریبوزوم ها ساختارهای سلولی هستند که از ترکیب آمینواسیدها، مولکول های پروتئینی را می سازند. اطلاعات موجود در مولکول های ژنومی DNA با استفاده از فرآیند ر جزء بزرگ)تشکیل می شود و ریبوزوم کامل در هسته دیده نمی شود.
اگر چه محل ساخته شدن ریبوزوم در محل هستکِ درون هسته می باشد اما به هیچ وجه نمی توان گفت که در هسته ریبوزوم یافت می شود. ریبوزوم ها از تجمع پروتئین های مختلف (80نوع در اطراف rRNA ها) بوجود می آیند جزء کوچک و جزء بزرگ به تنهایی در هستک تشکیل می شوند ولی خود این ها هم کامل نیستند چون برخی از پروتئین های ریبوزومی در بیرون هسته به آنها ملحق می شوند تصور کنید که اگر در هسته ریبوزوم وجود داشت باید عمل پروتئین سازی هم در هسته انجام می شد در صورتی که اصلاً چنین نیست.
5-هر ریبوزوم از دو زیر واحد تشکیل شده است: زیر واحد کوچک و زیر واحد بزرگ
هر کدام از زیر واحد های کوچک و بزرگ خودشان از rRNA و پروتئین ساخته شده اند. این تصور که یکی از زیر واحدها از rRNA و دیگری از پروتئین است غلط می باشد.
پیشنهادی: درباره سلول و سازمان بندی آن بیشتر بخوانید