آداب و رسوم ، ادبیات و فرهنگ بومی شهرستان میانه

تاریخچه شهر میانه + فرهنگ بومی میانه
میانه یکی از شهرهای مهم استان آذربایجان شرقی و مرکز شهرستان میانه است. این شهر در جنوب شرق استان قرار دارد و به واسطهٔ اینکه سالها تنها راه ارتباطی منطقهٔ آذربایجان به بدنهٔ اصلی کشور از طریق درهٔ قافلانکوه بوده، به عنوان دروازهٔ آذربایجان شناخته میشود.
میانه با دارابودن ۱۸٫۸۷۰ کیلومتر مربع مساحت (سال ۱۳۹۴ خورشیدی)، سومین شهر بزرگ استان پس از تبریز و مراغه محسوب میشود. همچنین جمعیت این شهر بالغ بر ۹۵٬۵۰۵ نفر بوده (سال ۱۳۹۰ خورشیدی) و چهارمین شهر پرجمعیت استان پس از تبریز، مراغه و مرند به شمار میرود.
نام اصلی میانه، میانج بوده که هماکنون نیز در زبان ترکی آذربایجانی به همین شکل بیان میشود؛ ولی پس از روی کارآمدن دودمان پهلوی، نام این شهر به نام فعلی تغییر یافت.
میانه قبل از اسلام
میانه در طول تاریخ در بین سلسله های مختلفی مانند ماد، هخامنشیان، آتروپاتن دست به دست گشته و در برهه ای از زمان سرزمp>زبان امروزی ساکنان میانه، ترکی آذربایجانی میباشد که در نقاط مختلف آن با لهجههای گوناگون تلکم میشود. زبان نوشتار و رسمی آذربایجان در بیشتر دورههای تاریخی آن، زبان آذری بودهاست. اکثریت قریب به اتفاق نوشتهها و آثار مردم این منطقه نیز در دورههای مختلف به فارسی و آذری بوده است.
پیش از ورود زبان ترکی به منطقه، زبان گفتاری مردم این منطقه یکی از شاخههای زبان مادی بود. زبان مادی مردم منطقه آذربایجان (ماد کوچک) در دوره حکومت ترکزبانان توسط ایلهای ترک که به منطقه آمده بودند، تاتی نامیده شد.امروزه تمرکز اصلی مناطقی که زبان تاتی در آنها بهجا مانده استانهای قزوین، زنجان، مرکزی و اردبیل است.زبان ایرانی باقیمانده در شبهجزیره آبشوران در جمهوری آذربایجان نیز که اصطلاحاً تاتی نامیده شده با زبان مادی آذربایجان تفاوت دارد و یکی از گویشهای زبان فارسی است.
پیشنهادی: درباره فرهنگ بومی سایر استانهای ایران بیشتر بخوانید
منبع: ویکی پدیا و تبیان
